Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) – właściwości i zastosowanie w leczeniu. Przeciwwskazania i możliwe działanie uboczne terapii

Agata Orzełowska, Anna Rokicka-Żuk
Michael Pettigrew/123RF
Udostępnij:
Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) to wyjątkowe drzewo pochodzące z Chin, które jest żywą skamienieliną. Jego liście mają znane od wieków właściwości lecznicze i są stosowane m.in. przy zaburzeniach krążenia, pamięci, nastroju oraz funkcji seksualnych. Wyjaśniamy, jak działa Ginkgo w suplementach diety, nalewce i kosmetykach, jakie są wskazania i przeciwwskazania do stosowania wyciągu, herbaty i nalewki z miłorzębu oraz możliwe działania uboczne, a także jak go dawkować.

Miłorząb japoński – dwuklapowy lub chiński – drzewo sprzed milionów lat

Miłorząb japoński, inaczej chiński, dwudzielny lub dwuklapowy (Ginkgo biloba) to drzewo endemiczne, typowe dla południowo-wschodniej części Chin. Wbrew nazwie nie występuje ono naturalnie Japonii. Ma charakterystyczne liście w kształcie rozdwojonego wachlarza, które na jesieni zmieniają kolor na jaskrawożółty.

Miłorząb przetrwał w niezmienionej formie prawie 200 mln lat – pierwsze rośliny tego rzędu pojawiły się w okresie permu, gdy powstawały pierwsze rośliny liściaste. Zawdzięcza to wysokim zdolnościom przystosowania się do trudnych warunków, m.in. zdolności do odtwarzania się ze zniszczonych osobników, a także bogactwu bioaktywnych substancji, które zawiera i które chronią je przed niekorzystnymi czynnikami środowiskowymi. Drzewo jest kultywowane od wieków jako źródło substancji leczniczych, szczególnie usprawniających krążenie krwi.

Miłorząb japoński jest drzewem długowiecznym – najstarsze znane obecnie okazy mają ponad 4 tysiące lat. O żywotności i niezwykłej sile przetrwania tego gatunku świadczy również fakt, że miłorzęby rosnące w Hiroszimie przeżyły nawet wybuch bomy atomowej.

Surowcem leczniczym są liście miłorzębu. Zbiera się je jesienią i suszy w temperaturze pokojowej. Służą do sporządzania intraktów i nalewek, a z liści suszonych – przygotowuje się napary. Miłorząb japoński jest też składnikiem suplementów diety dostępnych w aptekach, sklepach zielarskich i z tzw. zdrową żywnością.

Sprawne krążenie krwi sprawia, że wszystkie części ciała są dobrze natlenione i odżywione, i w ten sposób zapewnia optymalne funkcjonowanie organizmu. Gdy jednak zaopatrzenie narządów i tkanek w krew ulega upośledzeniu, pojawiać się mogą objawy takie jak:▪ drętwienie, mrowienie i oziębienie nóg i rąk, ▪ przykurcze mięśni, ▪ bóle stawów, ▪ zaburzenia trawienia, ▪ obrzęki brzucha i kończyn, ▪ bladość i ziemisty lub nawet siny kolor cery, ▪ ból w klatce piersiowej, ▪ problemy z erekcją, ▪ bóle i zawroty głowy, ▪ zaburzenia koncentracji, ▪ spowolnione gojenie się ran, ▪ zmęczenie.W przypadku, gdy dolegliwości te są spowodowane chorobami sercowo-naczyniowymi, pacjenci przyjmują odpowiednie leki. Zaburzenia krążenia są też jednak częstym skutkiem niedoboru ruchu, który w czasach epidemii koronawirusa stał się prawdziwym problemem. U jednych i drugich skuteczne może okazać się wzbogacenie diety w określone składniki odżywcze, a przy nasilonych objawach – przyjmowanie zawierających je suplementów diety. Sprawdź, które 10 składników warto uzupełniać przy siedzącym trybie życia i chorobach obejmujących naczynia krwionośne.

Suplementy diety na lepsze krążenie krwi. Polecamy 10 składn...

Jakie właściwości i działanie ma miłorząb japoński?

Miłorząb japoński swoją siłę i żywotność zawdzięcza wysokiej zawartości licznych bioaktywnych substancji. Należą do nich m.in. flawonoidy (0,5-1,8%) oraz rzadko występujące biflawonoiny, jak również terpeny, steroidy, flawonole, glikozydy (z pochodnymi takimi jak kemferol, kwercetyna, apigenina, luteolina i izoramnetyna), fitosterole, hydroksykwasy (kwas szikimowy, kwas chinowy i askorbinowy, czyli witamina C), kwasy cukrowe, kwas anakardiowy (ginkgolowy, hydroksyginkgolowy), pinitol, poliprenole i karotenoidy.

Dzięki swoim substancjom aktywnym miłorząb japoński jest w stanie poradzić sobie z atakującymi go bakteriami, grzybami, wirusami i owadami. Podobne działanie wykazuje wyciąg z liści tej rośliny.

Flawonoidy i inne substancje zawarte w Ginkgo biloba mają właściwości antyoksydacyjne, dzięki czemu zwalczają wolne rodniki, zapobiegając stresowi oksydacyjnemu i zmniejszając ryzyko rozwoju zmian miażdżycowych.

Miłorząb japoński pomaga obniżać ciśnienie tętnicze krwi i poziom cukru we krwi, ograniczać utlenianie cholesterolu i zwiększać przepływ krwi przez obwodowe naczynia krwionośne. Dzięki tym właściwościom jest przydatny również w profilaktyce choroby zakrzepowej, zawału serca i udaru mózgu, również po operacji wstawienia by-passów.

Antyoksydanty zawarte w Ginkgo zmniejszają aktywność enzymów szkodliwych dla naczyń krwionośnych i skóry – kolagenozy, która rozkłada kolagen, oraz hialuronidazy, która jest odpowiedzialna za rozpad kwasu hialuronowego. Co więcej, wyciąg z miłorzębu japońskiego stymuluje też syntezę fibroblastów, zaś witamina C pomaga chronić skórę przed wolnymi rodnikami. Jest też niezbędna do produkcji białek kolagenowych. Z kolei obecne w miłorzębie terpeny zmniejszają podatność na reakcje alergiczne.

Antyoksydanty to związki chroniące przed stresem oksydacyjnym, który uszkadza komórki i przyczynia się do rozwoju szerokiej grupy chorób cywilizacyjnych. Spośród niezliczonej liczby tych substancji nazywanych też przeciwutleniaczami szczególnie ważna jest ich grupa o stosunkowo dobrze poznanym działaniu na zdrowie. SPRAWDŹ, które przeciwutleniacze warto spożywać szczególnie często! Dowiedz się też, jakie zapewniają korzyści i w jakich produktach się znajdują! Zobacz kolejne slajdy, przesuwając zdjęcia w prawo, naciśnij strzałkę lub przycisk NASTĘPNE.

Antyoksydanty dla zdrowia: 10 polecanych przeciwutleniaczy, ...

Miłorząb japoński słynie ze swoich właściwości wspomagających układ nerwowy. Stosowanie ekstraktu z liści miłorzębu japońskiego usprawnia krążenie w naczyniach mózgowych, co sprawia, że neurony są lepiej dotlenione i odżywione. Sprzyja to lepszemu funkcjonowaniu mózgu i sprawniejszym procesom poznawczym.

Preparaty z Ginkgo biloba mogą być pomocne w profilaktyce i terapii pomocniczej chorób neurodegeneracyjnych, takich jak demencja. Badania naukowe potwierdziły, że związki aktywne z liści miłorzębu zapobiegają i spowalniają tworzenie się złogów beta-amyloidu, który uszkadza komórki nerwowe i jest jednym z czynników związanych z rozwojem choroby Alzheimera.

Zawartość w Ginkgo biloba fitosteroli sprawia, że wyciąg z miłorzębu jest cennym sprzymierzeńcem w okresie kobiecego przekwitania – pomaga łagodzić objawy premenopoauzy i menopauzy związane ze spadkiem produkcji estrogenów w organizmie.

Dzięki dużej zawartości antyoksydantów spowalnia też procesy starzenia się organizmu i łagodzi stany zapalne, które powodują uszkodzenia komórek i tkanek.

Warto przeczytać:

Zastosowanie miłorzębu japońskiego w leczeniu dolegliwości zdrowotnych

Preparaty z wyciągiem z miłorzębu japońskiego polecane są w celu usprawnienia nieprawidłowego krążenia krwi, będącego przyczyną m.in. zaburzeń pamięci. Poprawiają funkcjonowanie układu nerwowego i spowalniają degenerację jego komórek.

Miłorząb japoński stosowany jest przy problemach takich jak:

  • zaburzenia lękowe,
  • demencja, m.in. alzheimer,
  • schizofrenia,
  • zespół napięcia przedmiesiączkowego (PMS),
  • zaburzenia krążenia obwodowego i mózgowego,
  • niedokrwienie nóg i chromanie przestankowe,
  • profilaktyka miażdżycy,
  • bóle i zawroty głowy oraz zaburzenia pamięci spowodowane niedotlenieniem,
  • zwiększone ryzyko powstawania zakrzepów krwi i zatorów żylnych,
  • leczenie po wylewie,
  • AMD, retinopatia cukrzycowa, jaskra,
  • zaburzenia nastroju,
  • zaburzenia erekcji.

Regularne stosowanie wyciągu z miłorzębu japońskiego w leczeniu problemów ze wzwodem sprawia, że organizm mężczyzny staje się bardziej dotleniony, a komórki odżywione. Rozluźnia też mięśnie gładkie, co znacznie poprawia zdolność do erekcji. Stosowanie preparatów z miłorzębu jest warto rozważyć zwłaszcza przy problemach z erekcją związanych z zaburzeniami nastroju.

Miłorząb może być pomocny w przypadku zaburzeń seksualnych u kobiet, zwłaszcza przyjmowany w połączeniu z innymi ziołami i składnikami, takimi jak żeń-szeń, damiana i L-arginina.

Preparaty z Ginkgo biloba. Jak dawkować tabletki, herbatę i nalewkę z miłorzębu?

Ze względu na cenne właściwości prozdrowotne miłorzębu preparaty z jego wyciągiem znajdują coraz szersze zastosowanie także w ziołolecznictwie i medycynie konwencjonalnej, a także w przemyśle kosmetycznym.

Ginkgo najczęściej przyjmowany jest w następujących formach:

  • Wyciąg z miłorzębu – suplementy diety z ekstraktem Ginkgo biloba mają postać tabletek i kapsułek. Występuje w nich skoncentrowanej formie, co pomaga szybciej osiągnąć efekty terapii.
  • Herbata z miłorzębu – napar z jego liści (1 łyżka liści miłorzębu zalana szklanką gorącej wody na czas 30 minut) pije się 2 razy dziennie po 250 ml (pełna szklanka). Do herbatki z miłorzębu można dodać miód oraz sok z cytryny. Herbatka musi być spożywana regularnie przez dłuższy czas.
  • Nalewka z miłorzębu – zwykle przyjmowana jest 2 razy dziennie po 5 ml, jednak dawkę należy skonsultować z zaleceniami producenta. Alkohol wspomaga przenikanie większej ilości substancji aktywnych do mózgu.

Przygotowanie nalewki w domu nie jest zalecana, ponieważ wymaga odpowiedniej obróbki w celu pozbycia się substancji trujące. Nie powinny przyjmować jej osoby z przeciwwskazaniami do spożywania alkoholu, m.in. w związku z przyjmowaniem leków.

Zalecane dawkowanie wyciągu z miłorzębu jest różne w zależności od rodzaju problemu, np.:

  • 80-160 mg trzy razy dziennie przy nerwicy i lękach,
  • 60-380 mg dziennie przy demencji, zwykle 120-240 mg,
  • 160 mg dziennie przy zawrotach głowy,
  • 80 mg dwa razy dziennie przy zespole napięcia przedmiesiączkowego.

Przyjmowanie preparatów z Ginkgo należy zacząć od niższej dawki, nie przekraczającej 120 mg dziennie. W przypadku ekstraktu płynnego 1:5 przyjmuje się porcję 0,5 ml trzy razy dziennie.

Miłorząb japoński ma ponadto szerokie zastosowanie w przemyśle kosmetycznym. Wyciąg z liści tego drzewa jest składnikiem balsamów antycellulitowych, ponieważ silnie pobudza mikrokrążenie skórne oraz przyspiesza spalanie tkanki tłuszczowej.

W kosmetykach wykorzystywane są właściwości antyoksydacyjne i przeciwzapalne miłorzębu oraz jego korzystny wpływ na naczynia krwionośne. Jest on stosowany do kremów i kosmetyków takich jak tonik czy serum do cery wrażliwej i naczynkowej oraz kremów przeciwzmarszczkowych. Zawarte z nim antyoksydanty opóźniają starzenie się skóry i chronią przed szkodliwym wpływem promieniowania ultrafioletowego, który wiąże się z powstawaniem w skórze nadmiaru wolnych rodników.

Przeczytaj również poradniki:

Przeciwwskazania, możliwe skutki uboczne i środki ostrożności przy stosowaniu miłorzębu japońskiego

Wyciąg z miłorzębu japońskiego przyjmowany w zalecanych dawkach jest na ogół dobrze tolerowany, choć u niektórych może wywoływać efekty uboczne w postaci bólu i zawrotów głowy czy migotania przed oczami, co spowodowane jest zwiększeniem przepływu krwi przez naczynia w mózgu. Mogą wystąpić zaburzenia żołądkowe, zaparcia, uczucie mocnego bicia serca i skórne reakcje alergiczne.

Przeciwwskazania do przyjmowania miłorzębu to przede wszystkim:

  • ciąża i okres karmienia piersią,
  • uczulenie na miłorząb, a także na trujący bluszcz, trujący dąb, mango czy skorupki nerkowców,
  • skłonność do występowania krwawień, np. z powodu przyjmowania leków przeciwzakrzepowych i innych rozrzedzających krew, takich jak np. ibuprofen,
  • przyjmowanie niektórych leków psychiatrycznych, przeciw cukrzycy, padaczce, immunosupresyjnych czy przeciw HIV,
  • farmakoterapia zmieniająca metabolizm wątroby.

W przypadku przyjmowania leków na receptę, zwłaszcza w wymienionych wyżej schorzeniach, przyjmowanie miłorzębu japońskiego należy skonsultować z lekarzem, który je zaleca.

W powszechnym mniemaniu zioła postrzegane są jako środki bezpieczne, które mogą stosować niemal wszyscy – bez względu na wiek, płeć, ogólny stan zdrowia czy przyjmowane leki. Ogólne bezpieczeństwo ziół to jednak błędne przekonanie, które może wiązać się z poważnymi konsekwencjami. Zanim więc po nie sięgniemy, warto zapoznać się nie tylko z właściwościami prozdrowotnymi konkretnego zioła, ale również z przeciwwskazaniami do jego stosowania. Na zioła szczególnie powinny uważać kobiety w ciąży, ponieważ wiele roślin ma właściwości silnie poronne!

Czy zioła mogą być szkodliwe? 10 ziół o niebezpiecznym działaniu

ZOBACZ: Fitoterapia, czyli ziołolecznictwo. Które zioła warto mieć w apteczce?

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Wideo

Komentarze

Komentowanie zostało tymczasowo wyłączone.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Przejdź na stronę główną Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie