Czy warto brać multiwitaminy? Zazwyczaj nie! Suplementy diety nie chronią przed chorobami, a mogą wręcz szkodzić! Łyka je 2 na 3 Polaków

Anna Rokicka-Żuk
Anna Rokicka-Żuk
Ponad 80 proc. osób zażywających suplementy diety (a te stanowią przeszło 67 proc. dorosłych Polaków) łyka preparaty witaminowo-mineralne, tzw. multiwitaiminy. Najczęściej zupełnie niepotrzebnie, a wręcz ze szkodą dla zdrowia.
Ponad 80 proc. osób zażywających suplementy diety (a te stanowią przeszło 67 proc. dorosłych Polaków) łyka preparaty witaminowo-mineralne, tzw. multiwitaiminy. Najczęściej zupełnie niepotrzebnie, a wręcz ze szkodą dla zdrowia. puhhha/123RF
Udostępnij:
Po suplementy diety sięga 2/3 dorosłych Polaków, a największą popularnością cieszą się tzw. multiwitaminy. Niestety, preparaty witaminowo-mineralne, podobnie jak wiele innych, nie spełniają swojej zakładanej roli w profilaktyce chorób. Zobacz wyniki nowych badań i sprawdź, które składniki zwiększają zagrożenie problemami zdrowotnymi i jakie konsekwencje może mieć nadmierna suplementacja diety.

Spis treści

2 na 3 Polaków łyka suplementy diety. To najczęściej multiwitamina

Suplementy diety to produkty z kategorii środków spożywczych, które mają uzupełniać normalną dietę w witaminy, składniki mineralne czy inne związki odżywcze lub wpływające korzystnie na organizm. Nie mogą zatem zastępować zbilansowanego jadłospisu. Stanowią przy tym skoncentrowane źródło tych substancji i często zawierają całodzienne ich dawki w jednej tabletce, kapsułce czy ich porcji przyjmowanej w ciągu doby.

Polacy przodują w zażywaniu leków bez recepty (głównie przeciwbólowych) i podobnie jest z suplementami diety. Według raportu firmy Osavi z marca 2022 r. zażywa je ponad 67 procent dorosłych osób, z czego znakomita większość (81,1 proc.) wybiera uniwersalne preparaty witaminowo-mineralne (tak zwane multiwitaminy). W przypadku 71,2 proc. konsumentów tych środków są to tradycyjne tabletki lub kapsułki do połykania.

Zdecydowanie mniej popularne są suplementy o ukierunkowanym działaniu, stosowane w konkretnych problemach i sytuacjach:

  • na poprawę wyglądu skóry, włosów i paznokci – 33,2 proc.
  • wzmacniające stawy i kości – 31,4 proc.
  • wspierające odchudzanie – 13,5 proc.
  • dla sportowców – 11 proc.

Podobne wzięcie mają preparaty zawierające określone składniki, takie jak:

Po środki wzbogacające dietę powinniśmy jednak sięgać tylko wtedy, gdy określonych składników brakuje w diecie (np. eliminacyjnej) czy u osoby niedożywionej, a najlepiej w sytuacji, gdy ich niski stan w organizmie został potwierdzony w badaniach krwi.

Niestety, wiele osób łyka suplementy diety na wszelki wypadek, by zapobiegać chorobom. Znane są bowiem zależności między niedoborami pewnych niezbędnych związków, które są częste w społeczeństwie, a rozwojem najpoważniejszych schorzeń, w tym chorób serca i nowotworów. Taka „profilaktyka” w przypadku osób zdrowych może jednak przynieść więcej szkody niż pożytku, a przy tym to zwykłe marnowanie pieniędzy. Pokazują to wyniki najnowszej analizy, opublikowane na łamach pisma „JAMA”.

Przeczytaj również:

Korzyści z multiwitaminy to mit. Niektóre składniki mogą być zagrożeniem dla zdrowia

Witaminowo-mineralne suplementy diety cieszą się niesłabnącą popularnością. Ich zwolennicy wierzą, że zapewnią zdrowsze i dłuższe życie. Uzupełniają bowiem składniki, których braki sprzyjają chorobom. Część zmniejsza też stan zapalny, a ten leży u podłoża schorzeń cywilizacyjnych, takich jak miażdżyca, cukrzyca typu 2 czy rak.

A jak jest naprawdę? W ramach nowych badań, przeprowadzonych przez Amerykańską Grupę Zadaniową ds. Usług Prewencji (U.S. Preventive Services Task Force, USPSTF), poddano analizie zbiorczej dostępne prace naukowe poświęcone suplementom. Uwzględniono w nich dane pełnoletnich osób (z wyłączeniem ciężarnych kobiet), u których nie występowały niedobory żywieniowe, choroby serca ani przewlekłe, inne niż nadciśnienie, nadwaga i otyłość.

Celem analizy była rewizja zaleceń związanych z zażywaniem określonych suplementów diety. W rezultacie ustalono, że nie ma dowodów, by u osób bez problemów zdrowotnych korzyści z ich przyjmowania przewyższały możliwe szkody. Dotyczy to nie tylko multiwitaminy, ale także składników takich jak beta-karoten z witaminą A i bez, witamina E, witamina D z wapniem i bez, sam wapń, selen, wit. B3, wit. B6, wit. C i kwas foliowy z witaminą B12 oraz bez niej.

Nie ma więc przesłanek, by zalecać suplementy diety w celu zmniejszenia liczby przedwczesnych zgonów (tzw. śmiertelność ogólna), a także tych spowodowanych chorobami sercowo-naczyniowymi i nowotworowymi. Co więcej, niektóre z nich mogą być niebezpieczne dla zdrowia.

Ustalono, że:

  • beta-karoten, również z witaminą A, może znacząco zwiększać śmiertelność związaną z chorobami serca, a także rakiem płuc, zwłaszcza u podatnych osób (palacze i pracownicy mający kontakt z azbestem). W badaniach odnotowano też związek ze złamaniami stawu biodrowego u kobiet.
  • witamina E – z jej suplementacją wiąże się zwiększone ryzyko udaru krwotocznego,
  • witamina D, również z wapniem – powyżej dawek 1000 IU dziennie odnotowuje się częstsze przypadki powstawania kamieni nerkowych,
  • witamina B6 – wysoki poziom w organizmie może sprzyjać złamaniu biodra,
  • witamina C – zwiększa zagrożenie kamicą nerkową,
  • kwas foliowy z witaminą B12 – u niektórych przyjmujących je osób częściej może rozwijać się rak.

Autorzy analizy podkreślają, że jest jeszcze wiele luk do zapełnienia, jeśli chodzi o końcowe rekomendacje dla społeczeństwa. Wcześniejsze zalecenia nie mogą być jednak podtrzymywane – suplementy nie zapobiegają chorobom i powinny być stosowane z rozwagą, a najlepiej w konsultacji z lekarzem.

Źródła:

Zobacz także:

Dodaj firmę Autopromocja

Uzupełnij domową apteczkę

miejsce #1

Coel

Coel Płyn Lugola 40 g

99,99 zł14,90 zł-85%
miejsce #2

Himalaya

Himalaya Amla C 60 kaps

84,60 zł16,70 zł-80%
miejsce #3

Novama

Pulsoksymetr IMDK C101A3

151,47 zł40,00 zł-74%
miejsce #4

Omron

OMRON Gentle Temp 720

257,21 zł94,80 zł-63%
miejsce #6

Sanity

Termofor Gumowy Sanity 2 l w pokrowcu

31,99 zł13,95 zł-56%
miejsce #7

Domowa Apteczka

Ginkgo Biloba Plus 60 mg 48 tabl.

28,99 zł14,32 zł-51%
miejsce #8

Domowa Apteczka

Domowa Apteczka Morwa Biała Complex 200 tabletek

34,99 zł17,40 zł-50%
miejsce #9

Biocodex

Enterol Probiotyk 250mg 20kaps.

44,00 zł22,18 zł-50%
miejsce #10

Biogened

Heel Viburcol Compositum 6 szt.

29,49 zł15,58 zł-47%
miejsce #12

Braun

BRAUN NTF 3000 TERMOMETR BEZDOTYKOWY + CZOŁOWY

289,00 zł168,50 zł-42%
miejsce #13

Tech-Med

Tech-Med TMA-500PRO

136,10 zł79,99 zł-41%
miejsce #14

Tech-Med

Tech-Med TMA-3 Basic

120,68 zł79,95 zł-34%
miejsce #15

Flaem Nuova

Flaem 4Neb Inhalator z 4 trybami

235,00 zł154,80 zł-34%
miejsce #16

Antar

Antar Poduszka ortopedyczna z pamięcią

119,90 zł79,99 zł-33%
miejsce #17

Merck

Nasivin Kids 0,025% aerozol do nosa 10 ml

25,85 zł17,58 zł-32%
miejsce #18

Asepta

Asepta Pajączek Krem Z Mirry Kadzidłowca 50ml

111,29 zł79,00 zł-29%
miejsce #19

Esperanza

Esperanza EHB002

129,99 zł92,99 zł-28%
miejsce #20

Albert

Albert Sanity Termofor gumowy w pokrowcu 2 litry

34,89 zł25,50 zł-27%
miejsce #21

Sanity

Sanity Inhalator PRO

249,61 zł189,87 zł-24%
miejsce #22

Boiron

BOIRON Arnica montana 30CH granulki 4g

17,67 zł13,80 zł-22%
miejsce #23

Natur Planet

Natur Planet Dmso 450Ml

69,90 zł55,90 zł-20%
miejsce #25

Tech-Med

Tech-Med TM-W100

165,00 zł135,00 zł-18%
miejsce #26

Pani Teresa

PANI TERESA PT 0109 Jednostronny pas pachwinowy z pelotą

79,00 zł68,00 zł-14%
miejsce #27

Domowa Apteczka

Domowa Apteczka Apetyt Stop 60 tabletek

15,49 zł14,20 zł-8%
miejsce #28

Sencor

Sencor Koc elektryczny SUB 190

147,36 zł139,90 zł
Materiały promocyjne partnera

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Duże śniadanie nie pomaga schudnąć

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie