Nadmierne pocenie - na czym polega, jakie są jego przyczyny i sposoby leczenia

Daniel Grzegorzek
Nadmierna potliwość jest problemem zdrowotnym i estetycznym, negatywnie wpływającym na stan psychiczny pacjentów.
Nadmierna potliwość jest problemem zdrowotnym i estetycznym, negatywnie wpływającym na stan psychiczny pacjentów. 123rf.com
Nadmierne pocenie to powszechnie występujący problem wśród mężczyzn i kobiet w różnych kategoriach wiekowych. Osoby z tą przypadłością natury medycznej oraz estetycznej narażone są na odczuwanie wstydu. Zdarza się, że wycofują się z nawiązywania relacji społecznych i podejmowania aktywności zawodowej, z obawy przed wyśmianiem czy posądzeniem o brak dbałości o higienę. Nadmierne pocenie stosunkowo rzadko jest przyczyną zgłaszania się do lekarza z uwagi na przekonania o braku skutecznych rozwiązań. W rzeczywistości dobrze sprawdza się wiele nieinwazyjnych metod leczenia nadpotliwości.

Na czym polega nadmierne pocenie i z czego wynika?

Nadpotliwością nazywamy okresowy lub stale utrzymujący się stan nadmiernej aktywności gruczołów potowych i wynikające z niego zbyt intensywne wydzielanie potu. Często przejawia się w sytuacjach stresowych. Nadmierne pocenie się może mieć charakter ogólny lub miejscowy – wtedy dotyczy określonej części ciała, zwykle pach, stóp oraz dłoni.

Pocenie się jest naturalnym procesem u każdego człowieka, mając związek z termoregulacją cieplną organizmu. Pocimy się tym intensywniej, im istnieje w danym momencie większe zapotrzebowanie na schłodzenie ciała. Ma miejsce parowanie powstającego na skórze potu, co umożliwia skuteczne odprowadzanie ciepła na zewnątrz. Mechanizm ten stanowi skuteczną ochronę przed przegrzaniem. Człowiek poci się nieustannie w zależności od warunków. W naturalny sposób większa aktywność gruczołów potowych ma związek między innymi z wysoką gorączką, intensywnym treningiem fizycznym czy przebywaniem w gorącym klimacie. W optymalnych dla człowieka warunkach organizm wydziela przeciętnie około 800 ml potu w ciągu 24 godzin.

O nadmiernym poceniu mówimy wtedy, gdy ma miejsce wydzielanie znacznie większych (nawet kilkukrotnie) ilości potu względem faktycznego zapotrzebowania w związku z termoregulacją. Przypadłości tej często towarzyszy uczucie braku świeżości oraz charakterystyczny, nieprzyjemny zapach. Sam pot jest wprawdzie bezwonny. Przykry zapach powstaje na skutek jego rozkładania przez bakterie bytujące na skórze. Obok nieprzyjemnej woni, powstaje również problem natury estetycznej, w postaci widocznych dla innych osób plam pod pachami. Mechanizm nadmiernego pocenia się ma związek, z tym że układ nerwowy przesyła zbyt dużą liczbę impulsów do gruczołów potowych. Impulsy te pobudzają je następnie do zbyt intensywnego wytwarzania potu.

Jakie są przyczyny nadpotliwości?

Przyczyny nadmiernego pocenia mogą mieć charakter pierwotny lub wtórny. Zadaniem lekarza jest w pierwszej kolejności zdiagnozowanie, czy nadpotliwość nie wynika z określonej choroby. Wtórna nadpotliwość może mieć związek zwłaszcza z:

  • Cukrzycą.
  • Nadczynnością tarczycy.
  • Otyłością.
  • Zatruciami.
  • Gruźlicą, brucelozą i innymi chorobami zakaźnymi.
  • Hipoglikemią.
  • Niewydolnością serca.
  • Chorobami skóry.
  • Lękowymi zaburzeniami psychicznymi (np. agorafobią, fobią społeczną, zespołem lęku uogólnionego itp.).
  • Ziarnicą złośliwą.
  • Chłoniakami.
  • Guzami nadnerczy.
  • Reumatoidalnym zapaleniem stawów.
  • Białaczką.
  • Obecnością guza chromochłonnego.
  • Akromegalią.
  • Jamistością rdzenia.
  • Różnego rodzaju zaburzeniami o podłożu neurologicznym (m.in. chorobą Parkinsona).
  • Zespołem bezdechu sennego.
  • Ciążą.
  • Urazami ośrodkowego układu nerwowego.
  • Andropauzą.
  • Menopauzą.

Zobacz też:

Nadpotliwość wtórna na skutek procesów chorobowych występuje jednak stosunkowo rzadko. Zdecydowanie częściej problem z nadmiernym poceniem się ma charakter pierwotny idiopatyczny. Oznacza to, że przypadłość ta pojawia się bez względu na wystąpienie jakiegokolwiek czynnika zewnętrznego (choroby, gorączki, wysokiej temperatury otoczenia etc.).

Do zwiększenia intensywności wydzielania potu może prowadzić zażywanie leków:

  • Hormonalnych.
  • Nasercowych.
  • Przeciwbólowych.
  • Przeciwwirusowych.
  • Na nadciśnienie.
  • Neurologicznych.
  • Antybiotyków.

Nadmierne pocenie się – diagnostyka

Aby wykryć przyczyny nadpotliwości u pacjenta, lekarz rozpoczyna od przeprowadzenia z nim szczegółowego wywiadu. W jego trakcie zadaje m.in. pytania dotyczące momentu pierwszego pojawienia się objawów, stopnia ich intensywności, miejsca występowania, a także przebytych i występujących obecnie u pacjenta chorób. W celach diagnostycznych wykorzystuje się również tzw. test Minora oraz czterostopniową skalę HDSS, która pozwala stwierdzić, w jakim stopniu dolegliwości wpływają na komfort życia pacjenta. Jest on proszony o ustosunkowanie się do następujących twierdzeń:

  1. Pocenie nie jest zauważalne i wcale mi nie przeszkadza.
  2. Potliwość czasami mi przeszkadza albo ogranicza mnie w moich codziennych aktywnościach, lecz dolegliwości są zazwyczaj do zaakceptowania.
  3. Pocenie się zazwyczaj jest trudne do zaakceptowania. Często przeszkadza mi i utrudnia podejmowanie codziennych aktywności.
  4. Nie jestem w stanie zaakceptować potliwości. Zawsze mi przeszkadza i utrudnia podejmowanie codziennych czynności.

W następnej kolejności konieczne jest stwierdzenie, czy przypadłość nadmiernego pocenia się ma charakter pierwotny, czy wtórny. W tym celu konieczne może być przeprowadzenie szeregu diagnostycznych badań medycznych, pozwalających wykryć ewentualną chorobę.

Profilaktyka przeciwko nadmiernemu poceniu się

Aby ograniczać problem nadpotliwości, należy przede wszystkim unikać czynników narażających na dodatkowy wzrost aktywności gruczołów potowych:

  • Sytuacji stresujących.
  • Spożywania pikantnych i gorących posiłków.
  • Przegrzewania mieszkania.
  • Podróżowania do krajów z gorącym klimatem.
  • Noszenia ubrań i bielizny z syntetycznych materiałów.

Istotne jest również to, aby przestrzegać zasad higieny osobistej. Wskazane jest branie prysznica nie mniej niż dwa razy w ciągu dnia w wodzie o niezbyt wysokiej temperaturze. Osoby z nadpobudliwością pach powinny także rozważyć regularne golenie tych okolic, a także laserową depilację. Dzięki temu zdołają ograniczyć efekt przykrego zapachu w związku z rozwojem bakterii. Nieprzyjemny zapach można zamaskować również dezodorantami o właściwościach i działaniu antybakteryjnym i odświeżającym, np. w postaci antyperspirantu bez aluminium.

Jak poradzić sobie z nadmiernym poceniem?

Leczenie nadmiernej potliwości

W leczeniu nadpotliwości organizmu stosowane są najczęściej nieinwazyjne metody, takie jak:

  • Toksyna botolinowa (tzw. botoks) – metoda ta jest w dużym stopniu komfortowa dla pacjenta, a efekty utrzymują się do dwunastu miesięcy. Mechanizm działania opiera się na tym, że gruczoły potowe nie są w stanie odbierać sygnałów z układu nerwowego, a tym samym tracą na określony czas zdolność do produkowania potu. Zabieg podskórnej iniekcji trwa około 30 minut i jest bezbolesny dzięki zastosowaniu kremu znieczulającego. Należy powtarzać iniekcję raz do roku.
  • Nowoczesne zabiegi medycyny estetycznej – urządzenia emitujące mikrofale docierają do gruczołów potowych i w trwały sposób je niszczą. Zabieg z ich wykorzystaniem nie jest wskazany m.in. kobietom w ciąży, karmiącym matkom, chorym z nowotworami, a także pacjentom z rozrusznikiem serca. Na skórze nie mogą się ponadto znajdować świeże rany oraz powinna ona zostać poddana depilacji.
  • Antyperspiranty – nie ma także przeciwwskazań zdrowotnych do stosowania antyperspirantów, pod warunkiem, że nie są one używane na uszkodzoną skórę. Miejscowa blokada wydzielania potu przez gruczoły nie wpływa na trwałe upośledzenie termoregulacji.
  • Jonoforeza – zabieg elektroleczniczy, który opiera się na porażeniu kanałów jonowych, obecnych w gruczołach potowych. W tym celu wykorzystywany jest prąd elektryczny. W trakcie zabiegu pacjent umieszcza ręce lub stopy w wodzie, aby mogło zaistnieć zjawisko przepuszczania stałego prądu elektrycznego. Zwykle przeprowadza się 10-15 zabiegów z jednodniowymi przerwami. Czas trwania każdego zabiegu wynosi 10-20 minut. Efekty utrzymują się przez kilka miesięcy, a następnie należy powtórzyć zabieg.
  • Leki cholinolityczne (nie jest zalecane stosowanie atropiny z uwagi na skutki uboczne).
  • Radiofrekwencja mikroigłowa – polega na zastosowaniu prądu elektrycznego o wysokiej częstotliwości. Powoduje to trwałe uszkodzenie gruczołów potowych.

Domowe sposoby leczenia nadpotliwości

Niektórym pacjentom ulgę przynosi również stosowanie domowych sposobów leczenia nadmiernego pocenia. Stosuje się w tym celu zwłaszcza:

  • Napary z szałwii.
  • Napary z melisy.
  • Kąpiele ziołowe z użyciem brzozy, rumianku, kory dębu oraz szałwii.

Wideo

Komentarze 2

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

g
gosc

Potwierdzam, to urządzenie jest super, mam je od kilku miesięcy i jako jedyne pomogło mi pozbawić się spoconych stóp. Jeżeli ktoś chce je zdobyć, niech zerknie tu : https://www.jonoforeza.pl/kupic-urzadzenie-do-jonoforezy

G
Gość

Nigdy w życiu nie zaszkodzę swojemu zdrowiu botoxem czy operacją. Pocenie można wyleczyć innymi sposobami, a najlepsze jakie znalazłem i stosuję do teraz to jonoforeza electro antiperpsirant, nie ma lepszych i znam lepszej wygodniejszej i bezpiecznej metody zatrzymania pocenia. Maści i te inne badziewia na pocenie to są tylko takie z nazwy, nie mają żadnego działania.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3