Pijesz dużo kawy? Sprawdź, czy to już uzależnienie. Sygnały, które świadczą o problemie. Jaka jest bezpieczna dzienna dawka kofeiny?

Marta Siesicka-Osiak
Marta Siesicka-Osiak
Martyna Jaros
Martyna Jaros
Przeciętnie spożywamy ok. 200 mg kofeiny dziennie. Jest to dawka bezpieczna dla większości z nas. Ilość ta odpowiada dwóm filiżankom kawy lub czterem puszkom Coli.
Przeciętnie spożywamy ok. 200 mg kofeiny dziennie. Jest to dawka bezpieczna dla większości z nas. Ilość ta odpowiada dwóm filiżankom kawy lub czterem puszkom Coli. Helder Quiala / Pexels
Kawa to jeden z ulubionych napojów na całym świecie. Szacuje się, że pije ją nawet 90 proc. dorosłych. Zawarta w niej kofeina to substancja roślinna pobudzająca ośrodkowy układ nerwowy. Przy regularnej spożyciu kawy można zaobserwować, że po pewnym czasie jedno espresso przestaje wystarczać, a kolejny dzień rozpoczynamy już od dwóch… Czy to oznacza, że kofeina zawarta w kawie uzależnia? Sprawdź, czy można przedawkować kofeinę, jaka jest bezpieczna dzienna dawka kofeiny oraz jak wygląda kofeinizm.

Spis treści

Kofeina – działanie na organizm

Kofeina to substancja, która stymuluje układ nerwowy do działania. Mechanizm tego jest prosty. Po wypiciu kawy – rzecz jasna: z kofeiną – ta szybko wchłania się w przewodzie pokarmowym, by po 30-120 minutach osiągnąć maksymalnie stężenie we krwi. Z krwią jest rozprowadzana do wszystkich komórek ciała, w tym do mózgu. To właśnie w tym ważnym organie zachodzą kluczowe procesy, których efektem jest odczuwane po wypiciu kawy pobudzenie, zmniejszenie odczucia zmęczenia i senności oraz poprawa koncentracji.

Sprawdź także: Ten dodatek do kawy sprawi, że będzie zdrowa i pyszna. To zastrzyk energii i dopalacz dla mózgu. Zobacz jak działa kawa z kakao

W mózgu kofeina blokuje receptory dla adenozyny, czyli substancji informującej organizm o odczuwaniu zmęczenia. Ponieważ kofeina ma podobną budowę do adenozyny, konkuruje o miejsce na receptorze i przyłącza się w mózgu tam, gdzie powinna to zrobić adenozyna. Kofeina jest stymulantem, który powoduje zwiększenie wydzielania w organizmie adrenaliny, dopaminy i serotoniny – substancji, które mobilizują organizm do działania.

Zobacz też: Tak kawa wpływa na nasze zachowanie. Zobacz, co dzieje się z poziomem aktywności i snem, gdy pijemy ten napój, oraz jak wpływa na serce

Kofeina występuje naturalnie w kawie, herbacie, guaranie i ziarnach kakao, a jej sztucznymi źródłami są napoje typu cola i energetyczne. Głównym źródłem kofeiny w codziennej diecie jest oczywiście aromatyczna mała czarna, którą codziennie pija nawet 90 procent osób dorosłych.

Czy organizm uodparnia się na działanie kofeiny?

Kawosze z pewnością zauważyli, że regularna konsumpcja kawy powoduje, iż stopniowo mogą, a wręcz muszą, wypić jej więcej, aby odczuwać podobne działanie, jak na początku. Wynika to z faktu, że organizm stopniowo uodparnia się na działanie kofeiny.

W uproszczeniu: liczba receptorów dla adenozyny w mózgu stopniowo się zwiększa, dlatego po wypiciu filiżanki kofeinowej kawy coraz więcej z nich pozostaje wolnych. Przy braku dodatkowej dawki kofeiny przyłączają się do nich informujące organizm o zmęczeniu cząsteczki adenozyny. W efekcie pobudzające działanie kofeiny jest tłumione przez substancję o przeciwnym do niej działaniu. Dlatego, by uzyskać ten sam efekt pobudzenia, organizm kawosza potrzebuje większych dawek stymulującej kofeiny.

Czy kofeina uzależnia? Objawy kofeinizmu

Kofeina, podobnie, jak każda inna substancja, może stać się źródłem uzależnienia, zarówno fizycznego, jak i psychicznego. Może zdarzyć się tak, że stopniowo kawa, a właściwie zawarta w niej kofeina, będzie stanowiła problem.

Według specjalistów spełnia ona aż cztery z siedmiu kryteriów, kwalifikujących ją jako substancję uzależniającą. Aby znaleźć się na niechlubnej liście, wystarczy spełnić trzy warunki. Kawoszom ciężko jest z niej zrezygnować, mogą wyrobić sobie tolerancję na działanie kofeiny, mogą odczuwać negatywne skutki odstawienia kawy, a wielu z nich mimo świadomości, że jej nadmiar może być szkodliwy, nadal po nią sięga.

Niebezpieczną granicą spożycia kawy, jest regularnie przyjmowanie więcej niż 600 mg kofeiny dziennie, co odpowiada czterem do siedmiu filiżanek kawy.

Istotny jest także aspekt psychologiczny związany ze spożyciem kawy. Jeśli np. pomaga nam ona pozbyć się nieuzasadnionego lęku, jest to sygnał, który może świadczyć o problemie. Objawy kofeinizmu, które mogą pojawić się, gdy nie dostarczymy do organizmu kofeiny, to m.in.:

  • apatia,
  • ból głowy,
  • rozdrażnienie,
  • zmęczenie,
  • senność.

Symptomy te mijają zaraz po wypiciu aromatycznego napoju. Jeśli chcemy uwolnić się od kawowego nałogu powinniśmy robić to stopniowo i zgodnie z ustalonym wcześniej planem. Na początku warto ustalić stałe pory, w których sięgamy po filiżankę aromatycznego naparu. Kawę parzoną zastąpić rozpuszczalną, a następnie bezkofeinową. Jeśli problem jest duży, warto skorzystać z pomocy psychologa.

Na szczęście, przy umiarkowanym spożyciu kawy (2-3 filiżanki dziennie), nie trzeba z niej rezygnować, a nawet warto po sią sięgać, ponieważ daje wiele korzyści zdrowotnych. Obniża m.in. ryzyko chorób układu sercowo-naczyniowego, neurodegeneracyjnych i cukrzycy. Co ważne, kawa poprawia nastrój i samopoczucie.

Przedawkowanie kofeiny. Jaka jest bezpieczna dzienna dawka kofeiny, a jaka śmiertelna?

Bezpieczna dzienna dawka kofeiny dla osoby dorosłej wynosi ok. 400 mg, a dla kobiet w ciąży do 200 mg. Jednak nie trzeba przekroczyć limitów, aby odczuwać objawy wskazujące na przedawkowanie kofeiny. Każdy organizm jest inny i w innym tempie metabolizuje tę substancję. Dochodzi do tego częstotliwość picia kawy. Osoby rzadko sięgające po małą czarną mają mniejszą tolerancję na kofeinę, niż regularni kawosze.

Śmiertelna dawka kofeiny wynosi 10 g. Taka ilość zawarta jest w 80 filiżankach kawy.

Nadmierne spożycie kofeiny może wywołać szereg niekorzystnych efektów. Przeważnie efekty te obserwowane są przy konsumpcji powyżej 7 kaw dzienne. Wśród objawów ubocznych wymienianie są:

  • nadpobudliwość,
  • trudności w koncentracji,
  • gonitwę myśli,
  • ból głowy,
  • problemy żołądkowe: ból żołądka, refluks, zgaga, wzdęcia,
  • trudności w zasypianiu,
  • bezsenność.
Dodaj firmę Autopromocja

Miej ciśnienie pod kontrolą

emisja bez ograniczeń wiekowych
Wideo

Upalne dni bez stresu. Praktyczne sposoby na zdrowe lato

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na stronazdrowia.pl Strona Zdrowia