Guarana w proszku – właściwości i działanie. Kiedy się ją stosuje i jakie skutki uboczne mogą wystąpić?

Agata Orzełowska
Kofeina zawarta w kawie działa pobudzająco. Z właściwości pobudzających i podnoszących ciśnienie krwi słyną również inne substancje: teina w herbacie, mateina w yerba mate oraz guaranina w guaranie.
Kofeina zawarta w kawie działa pobudzająco. Z właściwości pobudzających i podnoszących ciśnienie krwi słyną również inne substancje: teina w herbacie, mateina w yerba mate oraz guaranina w guaranie. joannawnuk/123rf
Guarana to roślina tropikalna, której nasiona są popularnym stymulantem o wysokiej zawartości kofeiny. Dostępny w sklepach proszek z guarany jest ceniony ze względu na właściwości pobudzające i antyoksydacyjne, a przez to stosowany jako superfood, dodatek wspomagający odchudzanie i środek łagodzący zaburzenia erekcji. Sprawdź, jakie działanie ma guarana w proszku, jakie skutki uboczne może powodować i jakie jest jej zalecane dawkowanie.

Co to jest guarana?

Guarana to potoczne określenie tropikalnego gatunku pnącza z rodziny mydleńcowatych o nazwie paulinia guarana (Paullinia cupana), znanego też jako osmęta i cierniopląt. Roślina pochodzi z dorzecza Amazonki i Pary na terenie Ameryki Południowej i Środkowej, a jej owoce i nasiona są od wieków stosowana przez Indian w celach leczniczych.

Z nasion guarany przyrządza się napój o gorzko-kwaśnym smaku i właściwościach pobudzających oraz leczniczych. Nazwa napoju pochodzi od plemienia Indian Guarani, zamieszkującego Paragwaj, Brazylię, Boliwię i Argentynę.

Również w Polsce dostępna w sprzedaży guarana suszona zyskuje rosnącą popularność jako suplement diety i produkt prozdrowotny. Najczęściej stosowana jest guarana w proszku, choć dostępna jest także guarana w tabletkach. Zazwyczaj jest proszek prasowany, kapsułkowany albo wyciąg z guarany z dodatkiem innych składników czynnych lub tylko będących nośnikiem.

Dla wielu osób guarana jest zamiennikiem kawy i niezdrowych i niezalecanych napojów energetyzujących, zwłaszcza jeśli nie lubią smaku alternatywnych napojów pobudzających, takich jak np. yerba mate.

Jakie właściwości ma guarana w proszku?

Guarana zawiera antyoksydanty z grupy ksantyn, przede wszystkim kofeinę (tutaj w postaci guaraniny), teofilinę, teobrominę, a także polifenole, głównie katechiny i epikatechiny, procyjanidyny oraz taniny.

Zawartość kofeiny w nasionach guarany jest dwukrotnie większa niż w nasionach kawy i wynosi od 4 do 8 procen. Ksantyny, do której należy kofeina, mają działanie pobudzające i psychostymulujące.

Porcja 100 g guarany w proszku z nasion zapewnia:

  • 324 kcal,
  • 5 g kofeiny.
  • 27 g białka,
  • 2,9 g tłuszczu,
  • 47 g węglowodanów,
  • 27 g błonnika.

Natomiast porcja 100 g guarany w proszku z owoców zapewnia:

  • 263 kcal,
  • 3,45 g kofeiny.
  • 14 g białka,
  • 3 g tłuszczu,
  • 45 g węglowodanów,
  • 28 g błonnika.

Sproszkowane nasiona i owoce guarany są źródłem witaminy B1 (tiaminy), potasu i żelaza.

Zawarta w guaranie kofeina przyspiesza procesy metaboliczne i nasila spalanie tkanki tłuszczowej, dlatego chętnie stosowana jest w napojach sportowych, m.in. koktajlach przedtreningowych. Pobudza też mózg, zwiększając koncentrację i niwelując objawy zmęczenia, przez co jest ceniona jako środek wspomagający naukę.

Zmielona guarana w obu postaciach jest stosowana nie jako stymulant, ale też na zwiększenie odporności, przeciwgorączkowo i przeciwbólowo, m.in. w migrenowych bólach głowy.

Guarana była też stosowana tradycyjnie jako środek wzmacniający potencję u mężczyzn. Picie naparu z nasion pnącza guarany pomagać miało przy zaburzeniach erekcji. Działanie takie przypisywano jednak tylko działaniu kofeiny, a najnowsze badania nie potwierdzają jej skuteczności w tym zakresie. Jednak całe, sproszkowane nasiona guarany lub wyciągi mają działanie pobudzające pożądanie i są stosowane w preparatach wspomagających wzwód.

Naukowcy sugerują leczenie zaburzeń erekcji za pomocą mieszanki naturalnych składników w proszku, zawierającej 250-2000 g imbiru (ok. 1 g), 1-3 g L-argininy lub L-cytrulliny (250 mg-2000 g jednego ze związków lub ich mieszanki, 500 mg nasion guarany oraz 100-3000 mg kory Muira puama, czyli Ptychopetalum olacoides (najlepiej 500-1500 mg).

Zobacz także:

Działanie guarany i guaraniny
Guarana zawiera związek o nazwie guaranina, która jest związana w postaci kompleksów z taninami i fenolami. Sprawia to, że uwalnia się stopniowo i ma inne działanie niż kofeina zawarta w kawie.

Działanie guarany utrzymuje się przez około 6 godzin, dlatego nie należy przyjmować jej późnym popołudniem i wieczorem.

Działanie guarany to m.in.:

  • zmniejsza uczucie zmęczenia,
  • stymuluje ciało i umysł,
  • wzmacnia pamięć i koncentrację,
  • zwiększa wydolność organizmu,
  • zmniejsza uczucie łaknienia,
  • podnosi temperaturę ciała (mniejszy apetyt i podwyższona temperatura to sprzymierzeńcy w procesie odchudzania),
  • rozrzedza krew i rozszerza naczynia krwionośne, poprawiając krążenie i dotlenienie organizmu,
  • poprawia nastrój i wspomaga optymistyczne spojrzenie na świat.

Guarana pomaga obniżać poziom „złego” cholesterolu LDL we krwi i stanowi cenne źródło przeciwutleniaczy, przez co znajduje zastosowanie w profilaktyce miażdżycy.

Dowiedz się więcej na temat:

Kiedy polecana jest guarana w proszku?

Guarana mielona to dobry wybór w przypadku chronicznego zmęczenia i spadku energii życiowej oraz w stanach obniżenia nastroju.

Stosować mogą ją osoby zdrowe prowadzące aktywny tryb życia, uprawiające sport, wykonujące pracę umysłową i chcące usprawnić procesy uczenia się. Guarana w proszku jest wskazana przy problemach z pamięcią i koncentracją, przy osłabionym libido i w czasie rekonwalescencji. Zwiększa wydolność i wytrzymałość organizmu, a jej działanie jest subtelniejsze i bardziej długotrwałe od stymulującego działania kawy.

Guarana w proszku sprawdzi się w przypadku osób chcących schudnąć – zmniejsza apetyt i stymuluje procesy metaboliczne, przede wszystkim spalanie tłuszczów. Mogą z powodzeniem stosować ją również (oczywiście w bezpiecznych dawkach) osoby zestresowane i znerwicowane. Co więcej, guarana w proszku może też chronić przed procesami starzenia, ze względu na zawartość w niej silnych antyoksydantów.

Przeczytaj także na temat:

Jak stosować proszek z guarany? Jak pić guaranę?

Guarana w proszku może służyć jako dodatek do potraw – dodaje się ją do produktów takich jak jogurt, płatki owsiane, sałatki, a nawet kanapki. Jest też świetnym składnikiem koktajli typu smoothie oraz białkowych, domowych lodów i musów, a także sprawdza się jako posypka do pralin typu „kulki mocy”.

Guaranę można poddawać również obróbce termicznej, ponieważ w trakcie gotowania i pieczenia nie traci ona swoich cennych właściwości.

Jeśli chcemy pić mieloną guaranę z wodą lub dodać go od herbaty lub innego napoju, musimy pamiętać, by długo ją mieszać, ponieważ proszek źle rozpuszcza się w wodzie. Guaranę można też spożywać w postaci naparu.

Dawkowanie guarany w proszku

Polecana zwykle dzienna dawka guarany (w proszku lub w tabletkach) to 50-75 mg. Ważne przy tym, by pić napój z guarany, dodawać proszek do posiłków lub przyjmować tabletkę tylko raz dziennie, najlepiej rano lub maksymalnie przed południem.

Jeśli guarana w proszku dodawana jest do posiłków, wystarczy dawka 1-2 łyżeczki suplementu dziennie (3-6 g).

W okresach zwiększonego zapotrzebowania na stymulację organizmu dawkę guarany można zwiększyć. Należy jednak pamiętać, że bezpieczna dla zdrowia ilość to 100 mg sproszkowanej guarany dziennie. Powinno się wówczas przyjmować ją 2 razy dziennie, rano i wczesnym popołudniem, w dwóch dawkach po 50 mg. Guarana przyjmowana wieczorem utrudnia zasypianie.

Suplementy diety dla sportowców – 7 związków o skuteczności ...

Przeciwwskazania do stosowania guarany w proszku i możliwe skutki uboczne jej przyjmowania

Z uwagi na dużą zawartość kofeiny, guarana w proszku nie powinna być stosowana przez osoby chorujące na nadciśnienie, cukrzycę, refluks żołądkowy, pacjentów cierpiących na schorzenia serca, z chorobą wrzodową żołądka lub dwunastnicy oraz mających złą tolerancję kofeiny.

Guarana jest nieodpowiednia dla kobiet w ciąży oraz w okresie karmienia piersią, a także dla dzieci.

Nadmierne spożycie guarany może skutkować problemami z zasypianiem i bezsennością.

Objawy złej tolerancji kofeiny, które powinny być sygnałem do zmniejszenia jej dawek, są też bóle głowy, problemy żołądkowe, bóle brzucha nudności, wymioty, rozdrażnienie, roztrzęsienie i uczucie niepokoju. Przy znacznym przekroczeniu dopuszczalnej bezpiecznej dawki pojawiają się także drżenia mięśni oraz ich bolesne kurcze.

Dowiedz się więcej na temat:

Guarana w tabletkach i wyciągu

Oprócz guarany w proszku (czyli mielonej) dostępne są także tabletki z guaraną. Produkty sprzedawane są jako suplementy diety w sklepach stacjonarnych z ziołami i tzw. zdrową żywnością, drogeriach oraz przez internet.

Guarana w tabletkach ma bardzo dobre opinie, podobnie jak guarana w proszku. Należy jednak pamiętać o przestrzeganiu odpowiedniego dawkowania tego suplementu diety i o porach dnia, kiedy bezpiecznie można go przyjmować.

Co zamiast kawy? 10 zdrowszych i smaczniejszych zamienników kawy!

ZOBACZ: Jaki wpływ na organizm mają napoje energetyczne?

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3