reklama

Leki na depresję. Czy istnieją skuteczne antydepresanty bez recepty? Na co należy zwracać uwagę, przyjmując leki antydepresyjne?

Martyna RobekZaktualizowano 
Leki przeciwdepresyjne należy stosować ściśle według wskazań lekarza. Niestety antydeprsanty brane nieregularnie lub doraźnie nie mają działania terapeutycznego lub mogą utracić to działanie.
Leki przeciwdepresyjne należy stosować ściśle według wskazań lekarza. Niestety antydeprsanty brane nieregularnie lub doraźnie nie mają działania terapeutycznego lub mogą utracić to działanie. Jills (Pixabay.com)
Leki na depresję są coraz częściej przepisywane przez lekarzy. Stale bowiem zwiększa się liczba osób, u których zdiagnozowana zostaje depresja. Życie w stresie i pośpiechu, trudności z dzieciństwa, zaniżona samoocena, traumatyczne przeżycia – to wszystko może prowadzić do zachorowania na tę groźną chorobę. Antydepresanty powinny doprowadzić do ustąpienia objawów depresyjnych i powrotu pacjenta do normalnego, satysfakcjonującego funkcjonowania. Aby tak się stało, leki na depresję muszą być stosowane ściśle wg wskazań lekarza.

Leki na depresje – jak działają?

Leki antydepresyjne wpływają regulująco na systemy neuroprzekaźnikowe. Działają one na takie neuroprzekaźniki, jak: serotonina, dopamina oraz noradrenalina. Dzięki temu antydepresanty wykazują działanie pobudzające na nasz nastrój i uspokajająco na napęd psychoruchowy. Depresja wiąże się bowiem najczęściej z niewłaściwym przekazywaniem sygnałów przez neurony noradrenergiczne oraz serotoninergiczne.

Leki przeciwdepresyjne należą do grupy leków psychotropowych i stosuje się je w leczeniu zaburzeń psychicznych. Oprócz tego są one pomocne w leczeniu zaburzeń lękowych, lękowo-depresyjnych, agorafobii, zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych, fobii społecznej, zespołu stresu pourazowego, lęku napadowego, fobii społecznej i innych. Są także skuteczne w leczeniu bezsenności oraz bólu przewlekłego.

Warto przeczytać:

Leki antydepresyjne należą aktualnie do najczęściej stosowanych środków farmakologicznych. W 2013 roku w Stanach Zjednoczonych leki przeciwdepresyjne były lekami najczęściej przepisywanymi przez lekarzy. Warto wiedzieć, że mechanizm działania tych leków nie został jeszcze w pełni rozpoznany. Na pewno korzystnie wpływają one na procesy patogenetyczne, które najczęściej leżą u podłoża zaburzeń depresyjnych oraz lękowych. Hamują one wychwyt zwrotny monoamin, wpływają na przekazywanie sygnałów wewnątrz neuronu, a także bezpośrednio działają na określone receptory synaptyczne.

Leki przeciwdepresyjne – wykaz

Wśród leków antydepresyjnych wyróżnia się podstawowy podział na:
1. Inhibitory wychwytu zwrotnego monoamin (serotoniny, noradrenaliny, dopaminy):

  • Czterocykliczne leki przeciwdepresyjne, np. maprotylina
  • NDRI – inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy, np. amineptyna, bupropion
  • TLPD – trójcykliczne leki przeciwdepresyjne – nieselektywne inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i serotoniny, np. opipramol, klomipramina, imipramina, doksepina
  • SSRI – selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, np. paroksetyna, fluwoskamina, setralina, escitalopram, fluoksetyna
  • SNRI - inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i serotoniny, np. wenlafaksyna, duloksetyna
  • NARI - inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny, np. reboksetyna

2. Inhibitory monoaminooksydazy (inhibitory MAO):

  • Selektywne, odwracalne, np. moklobemid.
  • Nieselektywne, nieodwracalne, np. fenelzyna.

3. Leki przeciwdepresyjne o receptorowych mechanizmach działania:

  • Inhibitory wychwytu serotoniny, blokujące receptor serotoninowy, np. trazodon.
  • Antagoniści receptora alfa2, np. mianseryna.
  • Antagoniści receptorów adrenergicznych, np. mirtazapina.

Leki antydepresyjne – nazwy

Jak widzimy, istnieją różne leki na depresję. Nazwy tych leków często powiązane są z głównym składnikiem leku. Do najpopularniejszych antydepresantów zalicza się:

  • TLPD: klomipramina (Anafranil), doksepina (Doxepin Teva), amitryptylina (Amitryptylinum VP), opipramol (Pramolan, Sympramol).
  • SNRI: duloksetyna (Cymbalta, Dulsevia), wenlafaksyna (Efectin ER, , Faxolet ER, Prefaxine, Symfaxin ER, Velafax, Venlecitine).
  • NRI: maprotylina (Ludiomil), reboksetyna (Edronax).
  • SSRI: citalopram (Aurex, Citabax, Cital), sertralina (Asentra, Asertin, Zoloft), fluwoksamina (Fevarin), escitalopram (Pralex, Escitil), paroksetyna (Parogen, Paxtin).
  • NDRI: metylfenidat (Concerta, Medikinet, Medikinet CR), bupropion (Zyban, Wellbutrin XR).

Leki na depresję: leki TLPD

TLPD to trójcykliczne leki przeciwdepresyjne; inaczej leki trójpierścieniowe. Są to leki psychotropowe o budowie cząsteczek złożonych z trzech pierścieni – stąd ich nazwa. Używa się ich przede wszystkim w leczeniu depresji. Na rynek leczniczy zostały wprowadzone w latach 50 XX wieku. Mechanizm ich działania nie jest w pełni rozpoznany. Prawdopodobnie blokują one wychwyt zwrotny amin biogennych, a część z nich także dopaminy. Skutkuje to zwiększonym pobudzeniem układu serotoninergicznego oraz noradrenergicznego. Ich pełne działanie terapeutyczne widoczne jest po 3 lub 4 tygodniach przyjmowania. Poza depresją, TLPD stosuje się także w leczeniu nerwic, stanów lękowych, moczenia nocnego, bezsenności, zespołów natręctw, bulimii czy dystymii. Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne działają wielokierunkowo, co może wiązać się z większym ryzykiem występowania skutków niepożądanych. Do popularnych leków TLPD zalicza się klomipraminę (np. Anafranil), doksepinę (np. Doxepin Teva), amitriptylinę (np. Amitriptylinum VP), opipramol (np. Pramolan). Obecnie zamiast trójcyklicznych leków przeciwdepresyjnych częściej przepisuje się leki na depresje nowej generacji, np. SNRI. Mają one bowiem mniej skutków ubocznych.

SSRI – leki

Leki SSRI to selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny. Są to psychoanaleptyczne leki przeciwdepresyjne, które hamują wychwyt zwrotny serotoniny przez neurony. W sposób zbliżony działają leki z grupy SNRI – będące inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny. SSRI stosuje się leczeniu depresji, lęku uogólnionego, fobii społecznej, zespołu Aspergera, zespołu PTSD czy nerwicy natręctw. Początkowo leki mogą wywoływać szereg rozmaitych skutków ubocznych, ale po około 2 do 8 tygodni pojawia się działanie terapeutyczne.

Antydepresanty bez recepty

Czy istnieją leki na depresję bez recepty? Jak najbardziej tak, ale musimy mieć świadomość, że można je stosować w łagodnych zaburzeniach nastroju. W przypadku ciężkiego epizodu depresyjnego konieczne jest leczenie pod okiem specjalisty psychiatry. Jeżeli jednak szukamy, jakie są leki przeciwdepresyjne bez recepty, to w pierwszej kolejności powinniśmy wziąć pod uwagę zioła. Ziołowe leki na depresje łagodzą stany niepokoju i smutku, poprawiają nastrój, wpływają na nas uspokajająco. Najpopularniejszy wśród nich jest wyciąg z dziurawca zwyczajnego. Przyspiesza on przemianę materii, a także łagodzi dolegliwości układu pokarmowego. Należy uważać na słońce podczas spożywania tego zioła – może ono powodować nadwrażliwość na promieniowanie słoneczne, a w konsekwencji prowadzić do poparzeń skórnych czy bólów głowy. Dziurawiec wykazuje największą skuteczność w leczeniu depresji spośród różnych ziół. Poza nim poleca się także ekstrakty z rumianku, waleriany czy mięty.
Na stany depresyjne skuteczna może się okazać się pomocna chińska trawa cytrynowa. Pomaga ona radzić sobie z negatywnymi uczuciami, a przy tym poprawia nastrój. U niektórych dobre rezultaty przynosi kąpiel z kwiatami i liśćmi mirtu. Ich zapach koi nerwy, dlatego oprócz kąpieli można dodawać kwiaty do herbaty, a wysuszony mirt nosić przy sobie, np. w samochodzie, sypialni czy w miejscu pracy.

Warto przeczytać również:

Zarówno szyszki chmielu, jak i melisa są naturalnymi antydepresantami i działają uspokajająco. Najczęściej stosuje się je przy zaburzeniach snu, a także w okresie występowania większej pobudliwości nerwowej. Melisa pomaga się odprężyć i zrelaksować. Wśród leków przeciwdepresyjnych bez recepty wymienia się m. in. Intractum Hyperici (ziołowy lek na depresję z wyciągiem z dziurawca), Deprim, Depresanum, Deprisan. Skuteczne mogą się też okazać suplementy diety na depresję, takie jak np. L-Glutamina Solgar. Pamiętajmy jednak, że nic nie jest w stanie zastąpić wizyty u specjalisty, a wyciągi ziołowe oraz antydepresanty bez recepty stosuje się wyłącznie w łagodnych stanach depresyjnych lub na początku pojawienia się choroby.

Leki antydepresyjne – skutki uboczne

Jak większość leków, również antydepresanty mogą wywoływać rozmaite skutki uboczne. Najczęściej występują one jedynie na początku ich brania, zwłaszcza przez pierwsze dwa tygodnie; z czasem powinny jednak ustępować. Jeśli tak się nie dzieje, to znaczy, że lek nam nie służy i powinniśmy zgłosić się do lekarza z prośbą o jego zmianę. Pamiętajmy, że dany lek może wywołać zupełnie inne efekty u różnych osób – reakcja na lek jest indywidualna.

Szacuje się, że mniej skutków ubocznych wywołują leki z grup SSRI czy SNRI niż np. trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne. Z tego powodu coraz częściej odchodzi się od przepisywania leków trójpierścieniowych, choć mają one wysoką skuteczność terapeutyczną.

Do najczęściej występujących skutków ubocznych po przyjmowaniu leków antydepresyjnych należą:

  • nadmierna senność lub odwrotnie – przesadne pobudzenie.
  • Kłopoty ze snem.
  • Zmniejszenie masy ciała lub zwiększenie masy ciała.
  • Nadpotliwość.
  • Uczucie zmęczenia.
  • Dolegliwości bólowe.
  • Zaparcia lub biegunki.
  • Nudności.
  • Suchość w ustach.

Są to tylko niektóre z możliwych objawów niepożądanych. Wszystko zależy od tego, jakie działanie ma dany lek i jak zadziała na konkretną osobę. Wiemy jednak, jak ciężką chorobą jest depresja. Leki często są konieczne, aby móc ją zwalczyć, dlatego nie warto zniechęcać się początkowymi trudnościami.

Warto mieć na uwadze, że leki przeciwdepresyjne mogą wywoływać uzależnienie. Choć powszechnie głosi się, że są to leki, które nie powodują uzależnienia, to doświadczenia wielu pacjentów temu przeczą. Okazuje się, że po odłożeniu leku trudne objawy powracały, a czasem nawet się zwiększały, co sprawiało, że chory musiał wracać do zażywania tabletek. Nie jest tak zawsze i wiele zależy od tego, czy osoba cierpiąca na depresję próbuje także innych, skutecznych metod leczenia, jak np. psychoterapia.

Leczenie depresji: leki a psychoterapia
Brytyjska organizacja NICE – National Institute for Health and Care Excellence zaleca w przypadku umiarkowanej depresji podjęcie psychoterapii poznawczo-behawioralnej – grupowej lub indywidualnej. Oprócz tego ważne jest dbanie o aktywność fizyczną i uczestniczenie w spotkaniach grupy wsparcia.

  1. Według organizacji osoby chore na umiarkowaną lub mocną postać depresji, powinny wspierać się farmakoterapią, a oprócz tego uczestniczyć w terapii poznawczo-behawioralnej.
  2. Jeżeli więc dokucza nam depresja, zawsze powinniśmy stawiać na terapię. Farmakoterapię dołączamy, gdy objawy somatyczne stają się umiarkowane lub silne.
  3. Za najskuteczniejsze obecnie w leczeniu depresji uważa się leki z grupy SSRI. Wywołują one mniej od pozostałych skutków niepożądanych, a także łagodzą nie tylko stany depresyjne, ale również lękowe. Są to leki antydepresyjne nowej generacji. Antydepresanty nowej generacji można odkładać po około 5 lub 6 miesiącach od ustąpienia objawów – ważne jest, by nie robić tego zbyt szybko.

Cierpisz na bezsenność? Uważaj, niedobór snu może być groźny

Czym jest depresja i jakie są jej objawy?

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3