Mięta – właściwości lecznicze, działanie i zastosowanie mięty pieprzowej. Na co pomoże olejek miętowy i herbata miętowa?

Agata Orzełowska
congerdesign/Pixabay.com
Mięta pieprzowa to roślina zielna znana ze swoich właściwości prozdrowotnych. Chętnie stosowana jest w ziołolecznictwie i do celów kulinarnych, jako odświeżająca i orzeźwiająca przyprawa. Herbata miętowa pomaga przy dolegliwościach ze strony układu pokarmowego – pomaga na niestrawność, poprawia trawienie i przeciwdziała wzdęciom. Jednak zioło to ma też inne właściwości lecznicze, m.in. działanie przeciwbólowe i antybakteryjne, wykorzystywane w olejku miętowym.

Czym jest mięta?

Mięta pieprzowa (łac. Mentha piperita), czyli mięta lekarska to roślina rosnąca dziko na terenie całej Polski. Jest też uprawiana w przydomowych ogródkach lub parapetach do celów kulinarnych. Mięta znana jest ze swoich właściwości leczniczych i ceniona ze względu na orzeźwiający, miętowy smak i zapach.

Surowcem zielarskim jest ziele mięty pieprzowej (Herba Menthae piperitae) oraz liście mięty pieprzowej (Folium Menthae piperitae). W przemyśle farmaceutycznym i kosmetycznym stosowany jest pozyskiwany z liści, aromatyczny olejek miętowy (Oleum Menthae piperitae) i mentol (Mentholum) – ten ostatni składnik uzyskuje się z olejku z mięty pieprzowej w procesie wymrażania.

Jakie właściwości ma mięta?

Mięta zawiera olejek eteryczny o cennych właściwościach leczniczych, które zawdzięcza obecnym w nim związkom, takim jak:

  • mentol,
  • mentonol,
  • flawoinoidy,
  • sole mineralne – potas, magnez, żelazo i wapń,
  • witaminy C i A,
  • garbniki.

Liście mięty oraz olejek z mięty pieprzowej stosowane były tradycyjnie do łagodzenia dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Substancje zawarte w tej roślinie mają działanie rozkurczowe na mięśnie gładkie budujące przewód pokarmowy. Dzięki temu łagodzą kolki jelitowe i ból brzucha. Herbata miętowa stymuluje produkcję soku żołądkowego, dzięki czemu usprawnia trawienie.

Pomaga na niestrawność, przejedzenie i zapobiega wzdęciom. Mięta pieprzowa pobudza ruchy perystaltyczne jelit, co ułatwia przemieszczanie się treści jelitowej oraz odejście gazów. Warto mieć opakowanie herbaty miętowej w okresie świąt, gdy takie przypadłości mogą się przydarzyć. Mięta ma też działanie żółciopędne i przeciwskurczowe (obniża napięcie mięśni gładkich). Orzeźwiający smak mięty pieprzowej przeciwdziała nudnościom i wymiotom, dlatego herbatę miętową warto przygotowywać w termos, by zabierać ją w podróż.

Przeczytaj również:

Mentol zawarty w olejku z mięty pieprzowej to alkohol terpenowy. Ma działanie znieczulające i rozkurczające na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego. Hamuje też rozwój bakterii. Rozszerza oskrzela i tchawicę ułatwiając oddychanie, upłynnia wydzieliny śluzowe i ułatwia ich odkrztuszanie, osusza też drogi oddechowe, co jest pomocne zwłaszcza przy katarze. Mentol stosowany zewnętrznie i miejscowo ma działanie antyseptyczne i przeciwwirusowe, łagodzi świąd i pomaga leczyć zmiany skórne. Wąchanie mięty pomaga odetkać nos.

Stosowany w dużych dawkach mentol może jednak porazić układ nerwowy, dlatego nie wolno stosować go w przypadku dzieci, kobiet w ciąży i karmiących piersią.

Lecznicze zastosowanie mięty i olejku miętowego

Mięta stosowana jest w medycynie tradycyjnej przede wszystkim na dolegliwości żołądkowe. Herbata miętowa łagodzi bóle brzucha i wzdęcia, poprawia apetyt i przyspiesza procesy trawienia spożytego pokarmu.

Miętę stosuje się także do łagodzenia dolegliwości migrenowych oraz – ze względu na antybakteryjne i przeciwwirusowe działanie mentolu – na zmiany skórne towarzyszące ospie lub opryszczce wargowej.

Dowiedz się więcej na temat:

Olejek z mięty pieprzowej jest pomocny w stanach zapalnych górnych dróg oddechowych i błony śluzowej jamy ustnej. Jest doskonałym remedium na zapalenie zatok i dolegliwości towarzyszące przeziębieniu i grypie. Można stosować go do inhalacji i do nacierania klatki piersiowej (najlepiej w maści albo zmieszany z innym olejem, ponieważ czysty olejek z mięty ma działanie podrażniające). Olejek z mięty pieprzowej często wchodzi też w skład kropli i sztyftów do nosa łagodzących objawy kataru.

Olejek miętowy stosowany jest też jako środek przeciwbólowy przy bólach brzucha i bólach menstruacyjnych. Sprawdzi się przy chorobie lokomocyjnej, gdyż łagodzi nudności i przeciwdziała wymiotom. Podobne właściwości ma też imbir.

Warto przeczytać również:

Herbata z mięty ma podobne działanie, do olejku, ale jest ono łagodniejsze. Napar z mięty, ze względu na jego działanie antyseptyczne, stosować można do płukania przy stanach zapalnych gardła i jamy ustnej. Przyspiesza gojenie się ran na błonie śluzowej, a także pęcherzy przy opryszczce wirusowej.

Zastosowanie mięty pieprzowej i olejku miętowego w kosmetyce

W przemyśle spożywczym mięta pieprzowa stosowana jest do produkcji cukierków, likierów oraz bardzo popularnych gum do żucia odświeżających oddech.

Właściwości odświeżające i antybakteryjne zawartego w olejku z mięty – mentolu sprawiają, że jest on szeroko stosowany w przemyśle kosmetycznym. Jest częstym składnikiem past do mycia zębów oraz płynów do płukania jamy ustnej. Wraz z olejkiem miętowym występuje eukaliptus, który ma podobne właściwości i dobrze podkreśla i wyostrza smak mięty.

Miętę można również stosować do pielęgnacji włosów. Olejek z mięty pieprzowej dodany do szamponu lub wcierany w małych porcjach w skórę głowy przyspiesza wzrost włosów, a także pomaga zahamować proces wypadania i łagodzi łupież. Mięta szczególnie polecana jest do włosów przetłuszczających się.

Olejek z mięty pieprzowej wchodzi w skład ochronnych pomadek do ust – zmiękcza i odżywia skórę, daje też efekt schłodzenia. Warto takie pomadki stosować latem, natomiast nie sprawdzą się zimą, ponieważ będą potęgowały efekt zimna.

Zalecane dawkowanie mięty

W nieżytach żołądka i na poprawę apetytu zaleca się wypić przed posiłkiem szklankę herbaty miętowej przygotowaną z ok. 2 g suszu. Odpowiada to 1 łyżeczce suchych liści lub 1 torebce herbatki ekspresowej. Jako środek rozkurczowy, wiatropędny i żółciopędny miętę należy pić po jedzeniu. Do płukania jamy ustnej i gardła napar sporządzony z 1 łyżki liści na 1 szklankę wrzątku.

Dieta na płaski brzuch – 15 sposobów na szczupłą talię, któr...

Czy można pić miętę w ciąży?

Mięta to jedno z najpopularniejszych ziół, które można również stosować w ciąży. Herbata miętowa jest bezpieczna dla przyszłej mamy i dziecka. Jej picie powinno pomóc przy porannych mdłościach oraz złagodzić dolegliwości, takie jak wzdęcia i uporczywe gazy, które dotyczą wielu ciężarnych. Mięta ma też właściwości uspokajające i relaksujące, można zatem napić się naparu z tego zioła przed snem. W ciąży natomiast nie jest zalecane stosowanie olejku miętowego, ponieważ może on mieć silne działanie uczulające.

Przeczytaj również poradnik:

Przeciwwskazania i środki ostrożności przy stosowaniu mięty pieprzowej

Mięta to dość bezpieczne zioło, ale w przypadku nadkwasoty żołądka może spowodować nasilenie dolegliwości. Nie zaleca się pić mięty osobom z wrzodami żołądka i dwunastnicy, nadżerkowym zapaleniem błony śluzowej żołądka oraz przy ostrym bólu tego narządu. Zbyt duże ilości herbaty miętowej mogą nasilić objawy zgagi, refluksu żołądkowego, a nawet wywołać tego typu nieprzyjemne schorzenia.

Olejek miętowy w dawkach większych od zalecanych może powodować silny ból brzucha, wymioty, a nawet głęboki sen i zachwianie równowagi psychicznej. Stosowany zewnętrznie olejek miętowy wywołać może silne reakcje alergiczne oraz podrażnienie skóry. Z tego względu zazwyczaj nie stosuje się go w czystej postaci.

Olejek z mięty pieprzowej nie jest zalecany dla kobiet w ciąży (picie mięty w ciąży w postaci naparów jest jednak bezpieczne), małych dzieci (może u nich dojść po zastosowaniu mentolu do skurczu krtani i oskrzeli) oraz osób w podeszłym wieku.

Herbatki na lepsze trawienie!

Źródła:

  1. Najda A.: Skład chemiczny i działanie przeciwutleniające ekstraktów z Mentha x piperita L. Postępy fitoterapii, 2018,
  2. Wojciechowska I., Wojciechowska A., Wieszczycka K: Fitofarmakologia w leczeniu chorób żołądka Kosmos, 2016.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3