Co to jest fizjoterapia i na czym polega? Znaczenie fizjoterapii w rehabilitacji, wykorzystywane metody i rodzaje zabiegów fizykoterapii

Anna Rokicka-Żuk
Anna Rokicka-Żuk
Elektroterapia to metoda fizjoterapii wykorzystująca działanie prądu elektrycznego. Zabiegi często wykonuje się z zastosowaniem środka przeciwzapalnego, który dzięki elektrostymulacji jest lepiej wchłaniany do tkanek
Elektroterapia to metoda fizjoterapii wykorzystująca działanie prądu elektrycznego. Zabiegi często wykonuje się z zastosowaniem środka przeciwzapalnego, który dzięki elektrostymulacji jest lepiej wchłaniany do tkanek Bru-nO/pixabay.com
Udostępnij:
Fizjoterapia to metoda rehabilitacji wykorzystująca działanie bodźców fizycznych na organizm w celu przywracania jego sprawności. Obejmuje metody takie jak kinezyterapia, masaż leczniczy i fizykoterapia. Warto wiedzieć, na czym polegają te metody lecznicze, a także jakie efekty zapewniają nowoczesne zabiegi fizykoterapii i w jakich sytuacjach znajdują zastosowanie.

Co to jest fizjoterapia i jak się ma do rehabilitacji?

Fizjoterapia to nazwa działu medycyny klinicznej, która wykorzystuje różne formy energii w celu leczenia, rehabilitacji i profilaktyki schorzeń. Najczęściej stosuje się ją w kontekście rehabilitacji, czyli szeroko pojętego procesu, który ma na celu przywrócenie poprawy kondycji oraz sprawności fizycznej pacjentowi.

Rehabilitacja kierowana jest w szczególności do osób po urazach, np. złamaniach, skręceniach, zwichnięciach, aby poprawić sprawność i komfort życia pacjenta, a także do osób przygotowujących się do różnego rodzaju zabiegów operacyjnych, np. artroskopii stawu kolanowego czy endoprotezoplastyki. Zapewnia również kompleksowe wsparcie dla osób niepełnosprawnych fizycznie i psychicznie – tłumaczy Karolina Zawadzka, fizjoterapeutka z kliniki ortopedii, rehabilitacji i medycyny sportowej Carolina Medical Center w Gdańsku.

Rehabilitacja składa się z trzech głównych dziedzin. Jest to:

  • Kinezyterapia – leczenie za pomocą ruchu i gimnastyki. Jej podstawą są ćwiczenia ruchowe, które w celu zwiększenia efektu terapeutycznego bardzo często uzupełniane są innymi formami leczenia, np. terapią manualną.
  • Masaż leczniczy – zespół technik, które przy stosowaniu w odpowiedniej kolejności wywierają istotny wpływ na tkanki człowieka.
  • Fizykoterapia – oddziaływanie na ciało rozmaitymi bodźcami fizycznymi, zarówno pochodzącymi ze źródeł naturalnych, jak i wytwarzanych przez specjalne urządzenia.

Sama fizjoterapia wywodzi się z uprawianego od najdawniejszych czasów przyrodolecznictwa i określa te metody, których skuteczność i bezpieczeństwo zostały udowodnione naukowo i na tej podstawie znacznie rozwinięte – wyjaśnia Karolina Zawadzka.

Fizjoterapia może być samodzielną metodą leczenia lub stanowić uzupełnienie farmakoterapii i leczenia operacyjnego. Może być także podstawą rehabilitacji i profilaktyki schorzeń.

Innymi słowy, fizjoterapia oznacza nieswoiste leczenie przy pomocy bodźców fizycznych, które ma na celu przywrócenie stanu równowagi w organizmie.

Przeczytaj także:

Na czym polega fizjoterapia? Rodzaje zabiegów i efekty ich działania

Metody stosowane w fizjoterapii zaliczane są do tzw. naturalnych metod leczniczych z dwóch powodów: działają na naturalne, czyli fizjologiczne mechanizmy homeostazy (tj. wewnętrznej równowagi organizmu), oraz stanowią naturalny składnik środowiska zewnętrznego.

W piśmiennictwie spotykane są różne synonimy fizjoterapii, takie jak fizjatria, fizykoterapia, medycyna fizykalna lub terapia fizykalna. Jak tłumaczy fizjoterapeutka, wszystkie te pojęcia wywodzą się z tego samego słowa „physis” oznaczającego w języku greckim naturę, przyrodę, natomiast „therapeia” oznacza leczenie.

Fizjoterapia jako metoda leczenia wykorzystuje bodźce fizyczne, takie jak działanie niskiej i wysokiej temperatury, różnych rodzajów promieniowania czy prądu elektrycznego. W zależności od rodzaju stosowanego zabiegu może zapewniać różne efekty lecznicze.

Do najważniejszych zabiegów fizykalnych należą:

  • Elektroterapia, czyli tzw. elektrolecznictwo – wykorzystuje działanie różnego rodzaju prądów o zróżnicowanym natężeniu: prąd stały, średniej częstotliwości, wielkiej częstotliwości oraz prądy o zmiennych częstotliwościach. Ich głównym zadaniem jest złagodzenie bólu i poprawa ukrwienia tkanek, które w danym momencie są poddane stymulacji. Dzięki temu zabiegi zmniejszają napięcie mięśni, przyspieszają regenerację tkanek i wchłanianie się obrzęków. Wskazaniem do stosowania tej metody są przewlekłe oraz ostre bóle kręgosłupa, dyskopatie, nerwobóle, choroby zwyrodnieniowe stawów, rwa kulszowa, stany po złamaniach, a także różnego rodzaju obrzęki.
  • Magnetoterapia – zabiegi wykorzystują lecznicze działanie pola magnetycznego, które wnika w głąb ciała, a dzięki temu dociera do każdej komórki. Oddziałując na struktury błon komórkowych sprawia, że do komórek łatwiej przedostają się tlen oraz substancje odżywcze. Zabiegi przyspieszają regenerację tkanek, mają działanie przeciwzapalne, a także łagodzące ból. Głównymi wskazaniami do zabiegów z użyciem pola magnetycznego są osteoporoza, stany po złamaniach i urazach kości, nadciśnienie tętnicze, reumatyzm oraz choroby skóry.
  • Laseroterapia – istotą tej metody jest działanie na określony obszar ciała wiązką spolaryzowanego promieniowania w taki sposób, aby jego pochłanianie, czyli absorpcja, było skuteczne. Wyróżniamy 3 różne grupy laserów: niskoenergetyczny (o mocy 1-6 mW); średnioenergetyczny (moc 7-500 mW); wysokoenergetyczny (>500mW). Zadaniem laseroterapii jest łagodzenie stanów zapalnych, przyspieszanie i optymalizowanie gojenia się ran i owrzodzeń oraz trudno gojących się ran, leczenie schorzeń przeciążeniowych (np. zapalenie ścięgna Achillesa, łokieć tenisisty, zespoły bólowe odcinka lędźwiowego), a także przyspiesza gojenie się złamań kości.

Dowiedz się więcej na temat:

  • Zabiegi ultradźwiękami – wykorzystują drgania mechaniczne o częstotliwości wyższej niż 20 tys. Hz. W rehabilitacji stosuje się te z zakresu od 0,8 do 3 MHz. Podczas zabiegów z wykorzystaniem ultradźwięków dochodzi do efektu termicznego(tkanki są rozgrzewane) oraz głębokiego mikromasażu tkankowego. Działają przeciwbólowo, rozszerzają naczynia krwionośne, zmniejszają napięcie mięśniowe, hamują procesy zapalne, a także wpływają na płyny ustrojowe – przyspieszają wchłanianie tkankowe. Pozwalają leczyć m.in. ostrogi piętowe czy choroby zwyrodnieniowe stawów oraz kręgosłupa, niwelują obrzęki o charakterze limfatycznym, blizny oraz krwiaki.
  • Krioterapia, czyli tzw. leczenie zimnem – polega na znacznym zmniejszeniu temperatury danej okolicy na ciele. Składa się z dwóch etapów. W pierwszym z nich (etap zimnolecznictwa), występuje spowolnienie przepływu krwi, a także tempa przemiany materii. W kolejnym etapie dochodzi do szybkiego rozszerzenia naczyń krwionośnych, przez co przepływ krwi jest bardziej dynamiczny. W konsekwencji dochodzi do niwelowania stanów zapalnych, znacznego zmniejszenia dolegliwości bólowych, przyspieszenia metabolizmu w tkankach, zmniejszenia obrzęków oraz poprawy samopoczucia. Wskazaniami do wykonywania tego rodzaju zabiegów są zapalenia mięśni oraz ścięgien, urazy pooperacyjne, dna moczanowa, zespół bolesnego barku, naderwanie ścięgien i uszkodzenie mięśni, a także krwiaki i obrzęki.

Polecamy również:

Należy jednak pamiętać, że każdy zabieg fizykalny posiada szereg przeciwwskazań, z którymi pacjent musi się koniecznie zaznajomić – podkreśla Karolina Zawadzka z Carolina Medical Center. Fizjoterapeuta przed przystąpieniem do danej procedury powinien przeprowadzić z pacjentem szczegółowy wywiad dotyczący obecnego stanu zdrowia, chorób przewlekłych oraz przyjmowanych leków.

ZOBACZ: Czy chodzenie boso jest zdrowe? Ekspert: Paweł Zawitkowski, fizjoterapeuta

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polska coraz bardziej rowerowa

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie