Inhalacje na zatoki – domowe sposoby na ból zatok. Inhalacje z soli fizjologicznej, zioła na zatoki i olejki eteryczne do parówki

Alicja Hudzik
Na ból zatok pomaga parówka, czyli wdychanie pary wodnej, najlepiej z zawartością roślinnych olejków eterycznych rozrzedzające wydzielinę w nosie i ułatwiające oddychanie
Na ból zatok pomaga parówka, czyli wdychanie pary wodnej, najlepiej z zawartością roślinnych olejków eterycznych rozrzedzające wydzielinę w nosie i ułatwiające oddychanie AndreyPopov/gettyimages.com
Udostępnij:
Inhalacje na zatoki to jeden z domowych sposobów, który pomaga je oczyścić i złagodzić stan zapalny, a tym samym przeciwdziałać możliwym konsekwencjom zapalenia zatok. Wyjaśniamy, kiedy najlepiej stosować inhalacje z soli fizjologicznej z użyciem nebulizatora, a kiedy dobrym rozwiązaniem są parówki, a także jakie wybrać zioła i olejki eteryczne do inhalacji.

Spis treści

Ból i zapalenie zatok - przyczyny

Zapalenie zatok to stan zapalny błon śluzowych zatok przynosowych, czyli przestrzeni zlokalizowanych w głowie, które są ważną częścią układu oddechowego. Przyczyną jego rozwoju jest niedrożność ujść zatok, powodująca ich niedostateczną wentylację i namnażanie się chorobotwórczych drobnoustrojów.

Zatoki przynosowe, do których należą zatoki czołowe, sitowe, klinowe i szczękowe, znajdują się wewnątrz twarzoczaszki w okolicach nosa i czoła, a ich ujścia łączą się z nosem. Stąd do stanu zapalnego w tym rejonie może przyczynić się nie m.in.:

  • niewyleczona infekcja górnego układu oddechowego,
  • alergie oddechowe,
  • wady anatomiczne, takie jak skrzywiona przegroda nosowa,
  • polipy występujące w nosie,
  • przebyte urazy nosa bądź twarzy.

Zapalenie zatok może mieć charakter ostry – wtedy mija zazwyczaj po upływie około 3 tygodni od przebycia infekcji. Jeśli utrzymuje się dłużej, nazywane jest zapaleniem przewlekłym, a gdy występuje częściej niż cztery razy w roku, mówimy o problemie nawracającym. Niezależnie od przebiegu infekcji zwykle towarzyszy jej ból i inne dolegliwości, które należy leczyć.

Zapalenie zatok - objawy

Zapaleniu zatok towarzyszy szereg dolegliwości, których nie nie należy lekceważyć, bo w przeciwnym przypadku grożą powikłaniami.

Do najbardziej charakterystycznych objawów zapalenia zatok należą (w kolejności nasilania się):

  • zatkany nos,
  • bolesność uciskowa twarzy,
  • ból zębów,
  • gęsta wydzielina z nosa o żółtym lub zielonym zabarwieniu,
  • ból i zawroty głowy,
  • podwyższona temperatura ciała,
  • osłabienie węchu i smaku,
  • kaszel,
  • łzawienie oczu lub zapalenie spojówek (zwłaszcza u alergików),
  • zmęczenie,
  • zaburzenia snu,
  • ogólne złe samopoczucie.

Odczuwane symptomy mogą zaostrzać się pod wpływem czynników drażniących, do których należą m.in.:

  • dym tytoniowy (zarówno palenie aktywne, jak i bierne),
  • suche powietrze w ogrzewanych pomieszczeniach czy pochodzące z klimatyzacji,
  • obecność w otoczeniu zanieczyszczeń w postaci pyłów oraz alergenów takich jak kurz czy pyłki traw.

Nieleczone zapalenie zatok może doprowadzić do przewlekłego bólu i długotrwałego utrzymywania się zawrotów głowy, ale konsekwencją może być również:

  • zapalenie gardła,
  • zapalenie ucha,
  • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
  • zapalenie kości zlokalizowanych blisko zatok,
  • ropień nad- lub podtwardówkowy,
  • ropień podokostnowy,
  • ropień mózgu lub oczodołu,
  • zakrzepowe zapalenie zatoki jamistej
  • torbiele,
  • obrzęk zapalny powiek,
  • stany zapalne w obrębie oczodołów,
  • utrata słuchu.

Co na ból zatok? Kiedy stosować domowe sposoby?

W zapaleniu zatok ulgę mogą przynieść niesterydowe środki przeciwzapalne, zwłaszcza w dedykowanych zatokom preparatach z dodatkiem substancji udrożniające nos, a także działające łagodniej ziołowe suplementy diety z korzeniem goryczki. Ból zatok pomogą też złagodzić niesterydowe leki przeciwzapalne, takie jak ibuprofen.

Gdy zapalenie zatok ma ostry przebieg, jego leczeniem powinien kierować specjalista, który zaleci odpowiednie środki dostępne na receptę. W łagodnym i przewlekłym przebiegu choroby warto wspomóc stan zatok za pomocą ich płukania, ciepłych okładów i/lub inhalacji.

Rozgrzewające, suche okłady na zatoki ułatwiają spływanie z nich wydzieliny i wydmuchanie przytkanego nosa. Do ich wykonania potrzebna jest gruboziarnista niejodowana sól kuchenna. Należy umieścić ją w płóciennym woreczku albo owinąć w czystą kuchenną ściereczkę z bawełny w taki sposób, by się nie wysypała. Następnie należy podgrzać okład w piekarniku do takiej temperatury, by był bardzo ciepły, ale nadawał się do ułożenia na czole. Czas działania kompresu powinien wynosić 10-15 minut.

Płukanie zatok (inaczej irygację) wykonuje się za pomocą izotonicznego lub hipertonicznego roztworu soli, dostępnego w ramach specjalnych zestawów dostępnych z aptece. Zabieg można wykonywać 1-2 razy dziennie. W tym celu najczęściej należy rozpuścić zawartą w zestawie porcję soli w letniej wodzie i wlać roztwór do butelki. Następnie należy pochylić się nad umywalką i sprawnym ruchem wtłoczyć zawartość butelki do nosa tak, by roztwór wyleciał drugą dziurką.

Choć irygacje mogą być skuteczne, nie są jednak tak bezpieczne (również pod kątem mikrobiologicznym) jak inhalacje parą wodną lub wdychanie wodnej mgiełki z nebulizatora.

Inhalacje na zatoki

Inhalacja na zatoki może zostać przeprowadzona z wykorzystaniem specjalnego nebulizatora, często nazywanego inhalatorem, który wytwarza chłodną mgiełkę, rozpylając wszystkie związki zawarte w roztworze. Z tego powodu do nebulizacji można stosować jedynie czystą wodę, roztwór soli (np. fizjologicznej) albo leku zawartego w mieszance do inhalacji.

Inhalacje na zatoki najczęściej przeprowadza się z użyciem izotonicznego roztworu soli (czyli takiego, w którym jej stężenie jest zgodne z tym występującym w osoczu krwi, łzach i innych płynach ustrojowych) albo roztworu hipertonicznego, który zawiera zwiększoną zawartość chlorku sodu.

Używanie nebulizatora to sposób na łatwiejsze oddychanie, m.in. dzięki nawilżeniu dróg oddechowych, rozrzedzeniu gęstej wydzieliny, która zalega w jamie nosowej, oraz umożliwieniu jej wykrztuszania.

Parówki to najprostsze inhalacje na zatoki

Inhalacje na zatoki można wykonać, korzystając z miski z gorącą wodą. Tradycyjna parówka z użyciem naczynia o dużej powierzchni łączy w sobie korzystne działanie pary wodnej, olejków eterycznych zawartych w ziołach lub tych skoncentrowanych, dostępnych w buteleczkach, a także ciepła.

Aby wykonać najprostszy rodzaj inhalacji w postaci parówki, należy zaparzyć 1-4 łyżki ziół na litr wody; do takiej samej objętości można dodać od kilku do 10 kropli olejku eterycznego.

Wdychając parę należy okryć głowę ręcznikiem. Inhalacje można wykonywać 2-3 razy dziennie przez 15 minut, a po zabiegu należy pozostać w ciepłym pomieszczeniu, a nawet założyć czapkę.

Wykorzystanie naturalnych olejków eterycznych do poprawy psychicznego i fizycznego samopoczucia to dziedzina medycyny alternatywnej, której odkrycia znajdują potwierdzenie we współczesnej nauce. Korzystne działanie wielu rodzajów olejków aromatycznych zostało już potwierdzone, dzięki czemu można wykorzystywać je na co dzień w zależności od konkretnych potrzeb. Sprawdź, jakie działanie mają twoje ulubione zapachy.

Olejki eteryczne do aromaterapii – który rodzaj działa na co?

Jakie zioła na zatoki? Jaki olejek do inhalacji?

Inhalacje na zatoki z ciepłej pary wodnej warto przeprowadzić z wykorzystaniem ziół o właściwościach przeciwzapalnych i przeciwbólowych, które wspierają pracę układu oddechowego, a często działają też rozkurczowo, to m.in.:

  • kwiat czarnego bzu,
  • kwiat dziewanny,
  • korzeń goryczki,
  • kwiat lipy,
  • ziele szałwii,
  • koszyczek rumianku,
  • kwiat nagietka,
  • ziele werbeny,
  • mirra.

Jeszcze silniej działają olejki eteryczne, które stanowią skoncentrowaną postać ziołowych związków lotnych. Polecany jest zwłaszcza olejek:

  • eukaliptusowy,
  • kamforowy,
  • sosnowy,
  • lawendowy,
  • majerankowy,
  • miętowy,
  • z drzewka herbacianego.

Przeciwwskazania do inhalacji na zatoki

Inhalacje mające na celu udrożnienie zatok są niewskazane w sytuacji, gdy chory często miewa krwotoki z dróg oddechowych. Nie powinno się też wykonywać ich również w przypadku:

  • przewlekłych chorób układu oddechowego, m.in. pochodzenia nowotworowego,
  • u osób z niewydolnością oddechową,
  • przy ciężkiej niewydolności serca,
  • podczas zapaleniem gardła lub krtani,
  • przy ropnym zapaleniem migdałków.

Inhalacje u dzieci można prowadzić wyłącznie za pomocą specjalnego nebulizatora, przy czym nie powinny one trwać dłużej niż 5 minut. Ze względu na silne działanie, stosowanie ziół, a tym bardziej olejków eterycznych, nie jest u dzieci wskazane.

Przy bólu zatok u dziecka najlepiej sprawdzi się sól fizjologiczna lub specjalny płyn inhalacyjny dostępny w aptece, jednak jego stosowanie należy uzgodnić z lekarzem, zwłaszcza, że istnieje co do tego szereg przeciwwskazań i możliwych działań ubocznych.

ZOBACZ: Czym jest ostre zapalenie zatok? Ekspert: dr Michał Wątróbski, otorynolaryngolog

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polska coraz bardziej rowerowa

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie