Zmniejszenie mózgu nawet po łagodnym COVID-19 to fakt. Wyjaśniamy, jak koronawirus uszkadza tkanki nerwowe i komu grożą większe straty

Anna Rokicka-Żuk
Anna Rokicka-Żuk
Koronawirus powoduje m.in. powstawanie mikrozakrzepów krwi w mózgu, co pozbawia komórki tlenu i składników odżywczych, powodując ich obumieranie. Skutkiem jest stan zapalny i upośledzenie funkcji poznawczych.
Koronawirus powoduje m.in. powstawanie mikrozakrzepów krwi w mózgu, co pozbawia komórki tlenu i składników odżywczych, powodując ich obumieranie. Skutkiem jest stan zapalny i upośledzenie funkcji poznawczych. sudok1/123RF
Nawet łagodny COVID-19 powoduje ubytek tkanki nerwowej, czyli dosłownie kurczenie się mózgu. Dotyczy to nie tylko jego kory, ale wszystkich części. Największe straty następują zwykle w ośrodkach węchu, a także związanej z nimi pamięci przestrzennej oraz tej dotyczącej zdarzeń. Wyjaśniamy, jak duże mogą być ubytki i co jeszcze wykazano w badaniu.

Przejście COVID-19 powoduje uszkodzenia tkanki nerwowej i kurczenie się mózgu niezależnie od nasilenia infekcji. Zmiany, które wcześniej obserwowano głównie u pacjentów hospitalizowanych, dotyczą więc także łagodnych przypadków, a te aktualnie stanowią w Polsce 99,8 procent zachorowań. Ubytki tkanki mózgowej zazwyczaj dotyczą obszarów mózgu odpowiedzialnych za przetwarzanie bodźców zapachowych. Wykazano to w badaniu Uniwersytetu Oksfordzkiego, którego wyniki udostępniono na łamach renomowanego pisma „Nature”. W jego ramach porównano skany mózgu wykonane przed zachorowaniem oraz po upływie 38 tygodni od infekcji, pozyskane z bazy UK Biobank.

Naukowcom udało się porównać wyniki neuroobrazowania mózgu metodą rezonansu magnetycznego (MRI) przeprowadzonego u 401 takich ozdrowieńców w wieku 51-81 lat, z których tylko 15 wymagało leczenia w szpitalu. Grupę kontrolną stanowiły natomiast 384 osoby o zbliżonych cechach do uczestników, którzy zachorowali, takich jak wiek, płeć oraz czynniki rozwoju chorób (ciśnienie krwi, otyłość, cukrzyca, palenie tytoniu czy status socjoekonomiczny).

Badacze zidentyfikowali szereg zmian, które były widoczne w mózgach ozdrowieńców po upływie 4,5 miesiąca od zakażenia, takich jak:

  • większa redukcja grubości szarej materii w regionach związanych z przetwarzaniem zapachów (kora oczodołowo-czołowa i zakręt hipokampa),
  • rozleglejsze uszkodzenia tkanek w regionach połączonych z pierwszorzędowa korą węchową,
  • redukcja wielkości całego mózgu, która wynosiła od 0,2 do 2 procent,
  • negatywny wpływ infekcji na mózg był bardziej widoczny u osób w starszym wieku.

Osoby po infekcji wykazywały też większy spadek zdolności poznawczych niezbędnych do wykonywania złożonych zadań mentalnych, który był spowodowany procesami zaniku specyficznych rejonów móżdżku. Były to zmiany typowe dla COVID-19, których nie odnaleziono w wynikach badań osób po przejściu zapalenia płuc z innej przyczyny.

Warto też wiedzieć, że wspomniana wcześniej pierwszorzędowa kora węchowa wraz z opuszką węchową wchodzi w skład kory gruszkowatej (rejon odpowiedzialny za rozpoznawania zapachów), gdzie zlokalizowane są specyficzne komórki odpowiedzialne za pamięć miejsc, a więc przestrzenną, a także epizodyczną, czyli dotyczącą zdarzeń. To dlatego zapach aktywuje pozytywne lub negatywne wspomnienia bardziej niż bodźce wzrokowe, a osoby z zaburzeniami jego odbioru mogą być bardziej zdezorientowane w terenie i mieć problem z przypominaniem sobie pewnych faktów.

Siłą opisanego badania oksfordzkiego jest porównanie stanu mózgów przed i po infekcji u tych samych pacjentów, co pozwala wskazać na rejony szczególnie podatne na jej negatywne konsekwencje. Ich ochrona pozostaje jednak kwestią koniecznych poszukiwań, podobnie jak ustalenie metody ograniczania zniszczeń w układzie nerwowym.

Polecamy także:

Zdrowie całej rodziny pod kontrolą

miejsce #1

Vitammy

VITAMMY ZOOM TERMOMETR BEZDOTYKOWY

289,00 zł63,90 zł-78%
miejsce #2

Microlife

Microlife MT 16C2

35,89 zł8,63 zł-76%
miejsce #3

Vitammy

Vitammy FLASH HTD8816C

159,99 zł58,59 zł-63%
miejsce #4

Omron

OMRON Gentle Temp 720

295,94 zł109,00 zł-63%
miejsce #5

Microlife

Microlife NC 400

259,99 zł106,99 zł-59%
miejsce #6

Novama

NOVAMA FREE TERMOMETR BEZDOTYKOWY

126,44 zł58,30 zł-54%
miejsce #7

Braun

BRAUN IRT 6520 ThermoScan® 7 z Age Precision®

319,49 zł159,99 zł-50%
miejsce #8

Braun

BRAUN NTF 3000 TERMOMETR BEZDOTYKOWY + CZOŁOWY

289,00 zł145,00 zł-50%
miejsce #9

Braun

BRAUN BNT400 TERMOMETR BEZDOTYKOWY DO CZOŁA

276,99 zł142,00 zł-49%
miejsce #10

Diagnosis

DIAGNOSTIC NC300

178,26 zł91,62 zł-49%
miejsce #11

Geratherm

Geratherm Classic

33,37 zł17,54 zł-47%
miejsce #12

Braun

BRAUN BNT400 BLACK

329,00 zł173,10 zł-47%
miejsce #13

HeTaiDa

HETAIDA HTD 8813 TERMOMETR BEZDOTYKOWY

299,00 zł169,90 zł-43%
miejsce #14

Omron

OMRON Eco Temp Intelli IT MC-280B

101,99 zł67,27 zł-34%
miejsce #15

Braun

BRAUN BNT300 Termometr bezdotykowy i dotykowy do czoła

216,30 zł145,00 zł-33%
miejsce #16

Braun

BRAUN PRT 1000

59,99 zł42,00 zł-30%
miejsce #17

Haxe

Haxe Termometr Lekarski Bezrtęciowy Crw-1108

15,00 zł10,93 zł-27%
miejsce #18

Braun

Braun IRT6525 Thermoscan 7+ z trybem nocnym

310,00 zł233,79 zł-25%
miejsce #19

Berrcom

Berrcom JXB-182

52,00 zł39,90 zł-23%
miejsce #20

Thermofocus

Tecnimed Visiofocus 06400

339,00 zł271,00 zł-20%
Materiały promocyjne partnera
Dodaj firmę
Logo firmy Ministerstwo Zdrowia
Warszawa, ul. Miodowa 15
Autopromocja

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Ostrzał Kijowa. W trakcie operacji na sercu dziecka zabrakło prądu

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na stronazdrowia.pl Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie