Borelioza – objawy, przyczyny i badania. Sprawdź, jakie leczenie boreliozy jest najskuteczniejsze!

Ewa Zwolak
Borelioza jest jedną z popularniejszych chorób przenoszonych przez kleszcze. Jest ona szczególnie niebezpieczna, ponieważ daje niespecyficzne objawy, które często utożsamiane są z innymi dolegliwościami.
Borelioza jest jedną z popularniejszych chorób przenoszonych przez kleszcze. Jest ona szczególnie niebezpieczna, ponieważ daje niespecyficzne objawy, które często utożsamiane są z innymi dolegliwościami. pixabay.com
Dodaj komentarz:
Udostępnij:
Borelioza jest niezwykle podstępną chorobą zakaźną przenoszoną przez kleszcze. Jej upowszechnienie na terenie Polski wynika ze zmian klimatycznych, a także z popularyzowania modelu aktywności fizycznej w naturalnym otoczeniu. Kleszcze przenoszą bakterie między żywicielami, którymi są zwierzęta lub ludzie. Charakterystyczne objawy boreliozy to: chroniczne zmęczenie, bóle mięśniowo-stawowe, sztywność i drżenia mięśni, podwyższona temperatura ciała. Niekiedy w przebiegu boleriozy może pojawić się również odkleszczowe zapalenie opon rdzeniowo-mózgowych. Borelioza jest trudna do rozpoznania, ponieważ towarzyszą jej niespecyficzne objawy, które mogą ujawniać się dopiero po kilku latach od zakażenia. Leczenie boreliozy polega przede wszystkim na antybiotykoterapii. W przypadku przewlekłej boreliozy konieczna jest hospitalizacja i stałe obserwowanie stanu zdrowia pacjenta.

Czym jest borelioza?

Borelioza to choroba zakaźna, nazywana również: chorobą z Lyme i krętowicą kleszczową, która działa bardzo destrukcyjnie na nasz organizm, ponieważ dotyka wielu narządów jednocześnie. Boleriozę wywołują bakterie Borrelia burgdorferi z grupy krętków, które przenoszone są głównie przez kleszcze.

Pierwsze objawy boreliozy można zaobserwować już kilka dni po ukąszeniu przez tego niewielkiego pajęczaka. Jednakże pozostałe symptomy tej choroby są na tyle niespecyficzne, że można bardzo łatwo pomylić je z innymi schorzeniami. Dotyczą bowiem układu nerwowego, krążeniowego, mięśniowo-stawowego i narządu wzroku. Dlatego boreliozę mogą rozpoznać lekarze różnych specjalności (np. neurolog, dermatolog, okulista). W praktyce klinicznej duży nacisk kładzie się na wczesne wykrycie choroby, ponieważ minimalizuje to ryzyko późniejszych powikłań, a jednocześnie daje większe prawdopodobieństwo szybkiego powrotu do zdrowia.

Sprawdź również: Jakie badania i testy pozwalają rozpoznać boreliozę?

Jakie są skórne objawy boreliozy?

Objawy boreliozy we wczesnym stadium rozwoju manifestuje przede wszstkim skóra. Skórne symptomy boreliozy przyjmują postać tzw. rumienia wędrującego, który na ogół pojawia się po 3-30 dniach od ukąszenia przez kleszcza. W przypadku boreliozy u dzieci rumień po kleszczu występuje głównie na: skórze głowy i szyi, natomiast u dorosłych – na kończynach dolnych. Oprócz tego występują także uogólnione objawy boreliozy:

  • Podwyższona temperatura ciała.
  • Bóle głowy.
  • Bóle stawowo-mięśniowe.
  • Ogólne osłabienie organizmu.
  • Złe samopoczucie.

Skórnym objawem boreliozy jest także chłoniak limfocytowy, który przyjmuje postać, odgraniczonego od skóry zmienionej chorobowo, guzka. Zwykle ma on barwę czerwoną lub sinoczerwoną i nie powoduje żadnych dolegliwości bólowych.

kleszcze
Odczyn rumieniowaty po ukąszeniu kleszcza to jeden z objawów, który powinien skłonić nas do natychmiastowej reakcji i konsultacji z lekarzem. pixabay.com

Jakie są naurologiczne objawy boreliozy?

Wówczas, gdy neurologiczne objawy boreliozy przeważają nad innymi symptomami tej choroby, w praktyce klinicznej mówi się o neuroboreliozie. Charakteryzuje się ona zmianami patologicznymi w obrębie układu nerwowego (zarówno centralnego, jak i obwodowego). Wyodrębnia się: neuroboreliozę wczesną (trwającą mniej niż pół roku) i późną (trwającą od pół roku do nawet kilkunastu lat). Neurologiczne objawy boreliozy to:

  • Podwyższona temperatura ciała.
  • Dreszcze.
  • Bóle stawowo-mięśniowe.
  • Sztywność mięśni.
  • Porażenie nerwów czaszkowych (szczególnie: jednostronne).
  • Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.
  • Przewlekłe zapalenie mózgu i rdzenia kręgowego.
  • Zaburzenia poznawcze.
  • Zaburzenia pamięci i koncentracji.

Jakie są objawy boreliozy w obrębie układu krążeniowego i mięśniowo-stawowego?

Wówczas, gdy objawy boreliozy związane z układem krążenia dominują nad innymi, to można mówić o sercowej postaci tej choroby, która występuje zaledwie u 5% pacjentów. Borelioza ta charakteryzuje się:

  • Zapaleniem mięśnia sercowego, wsierdzia lub osierdzia.
  • Migotaniem przedsionków lub częstoskurczami.
  • Incydentami omdlenia.
  • Kardiomiopatią.

Zmiany w obrębie układu mięśniowo-stawowego mogą pojawiać się zarówno we wczesnej, jak i późnej fazie boreliozy. Objawy te mogą dotyczyć stawów: kolanowych, skokowych, biodrowych, łokciowych, nadgarstkowych i skroniowo-żuchwowych. Zdecydowanie najczęściej występuje stan zapalny, który ustępuje po odpowiednio ukierunkowanej antybiotykoterapii.

Objawy boreliozy w obrębie układu wzroku

Borelioza w zaawansowanym stadium rozwoju może również skutkować objawami ze strony układu wzrokowego. Zazwyczaj pacjent nie wiąże ich z innymi symptomami tej choroby i wdraża leczenie objawowe, które nie eliminuje przyczyny problemów z narządem wzroku. Najczęstsze objawy boreliozy związane ze wzrokiem to:

  • Zapalenie spojówek.
  • Zapalenie tęczówki i naczyniówki.
  • Zapalenie siatkówki.
  • Podwójne widzenie.
  • Czarne plamy w polu widzenia.
  • Nadwrażliwość na światło.

Przeczytaj również:

Objawy boreliozy po latach

Borelioza jest odkleszczową i bakteryjną chorobą zakaźną, która często charakteryzuje się podstępnym przebiegiem, ponieważ jej objawy mogą ujawniać się dopiero po wielu latach od ugryzienia przez zakażonego kleszcza. Boreliozę można podejrzewać wówczas, gdy współwystępują objawy dotyczące układu kostno-stawowego, nerwowego i sercowego, a wykonywane badania podstawowe nie wykazują żadnych znaczących odchyleń od normy. W zaawansowanej fazie boreliozy objawy wskazujące na tę jednostkę chorobową to:

  • Podwyższona temperatura ciała, dreszcze, nocne poty i uderzenia gorąca.
  • Utrata masy ciała bez zaistnienia obiektywnych przesłanek do tego.
  • Bezsenność.
  • Wypadanie włosów (częste u kobiet).
  • Nocne drętwienie kończyn dolnych i górnych.
  • Sztywność stawów, ból kręgosłupa.
  • Nieregularne miesiączki i tkliwość piersi.
  • Ból gardła, głowy, żołądka, jąder i mięśni.
  • Zaburzenia popędu seksualnego.
  • Kaszel, zadyszka i przyśpieszony oddech.
  • Nieregularny rytm serca i szmery w sercu.
  • Zapalenia nerwu trójdzielnego.
  • Nasilona choroba lokomocyjna.
  • Zawroty głowy i utrata równowagi.
  • Zła tolerancja alkoholu i nasilanie się objawów choroby po spożyciu alkoholu.
  • Zaburzenia pamięci i koncentracji z towarzyszącym otępieniem.
  • Zmiany nastroju, stany depresyjne, nadmierna drażliwość.
  • Ataki padaczki.
  • Porażenie nerwów obwodowych.

Borelioza w ciążyBorelioza w ciąży jest bardzo rzadko spotykana w praktyce klinicznej. Jej zdiagnozowanie jest wskazaniem do natychmiastowego wdrożenia antybiotykoterapii. Jest to istotne, ponieważ choroba ta może skutkować: poronieniem, niską masą urodzeniową dziecka, a także powikłaniami podczas porodu.

Jakie badanie na boreliozę warto wykonać? Ile kosztuje badanie na boleriozę?

W celu zdiagnozowania boreliozy można wykonać dwa typy badań: serologiczne i bezpośrednie. Pierwszy z wymienionych typów polega na badaniu surowicy krwi w celu wykrycia w niej antygenów lub przeciwciał. Najpopularniejszeserologiczne badania na bolerioze:

  • Test ELISA to badanie na boleriozę, które polega na wysłaniu surowicy krwi (osocza) do różnych laboratoriów. Dodatni wynik z większości laboratoriów często stanowi warunek otrzymania statusu pacjenta chorego na boreliozę. Warto jednak mieć świadomość, że test ELISA jest bardzo zawodny i pozostawia duży margines błędu. Mimo to cieszy się on dużym powodzeniem, czego przyczyną jest jego stosunkowo niska cena (ok. 60 zł).
  • Test Wesern Blot to badanie na boleriozę polegające na wykrywaniu przeciwciał klasy: IgM i IgG. Rekomendowanym rozwiązaniem jest przeprowadzenie tego typu tekstu w klinikach specjalizujących się w wykrywaniu chorób odkleszczowych. Badanie to może dać wynik fałszywie negatywny w początkowej fazie rozwoju (kilka tygodni po ukąszeniu przez kleszcza). Test WB kosztuje ok. 150-300 zł.
  • Badanie PCR jest ukierunkowane jest na wykrycie DNA konkretnych bakterii we krwi i w moczu. Z powodzeniem można je wykonać nawet kilka dni po ukąszeniu przez kleszcza. Cena takiego badania waha się od 180 do 250 zł.
  • Badanie LTT polega na wykrywaniu transformacji limfocytów z antygenem Borrelli. Wpływ na wynik tego testu ma antybiotykoterapia. Podstawowym wskazaniem do wykonania tego badania jest podejrzenie nawrotu boreliozy.
  • Badanie CD57 polega na pomiarze ilości komórek limfocytarnych (oznaczonych jako CD57). Ich znaczny spadek zwykle wiąże się z zakażeniem organizmu bakteriami, odpowiadającymi za boleriozę. Cena tego badania nie jest zbyt wygórowana (ok. 120 zł), jednakże mimo to nie cieszy się ono zbyt dużą popularnością ze względu na brak umiejętności lekarzy w odczytywaniu wyników.

Jak przebiega leczenie boreliozy?

W Polsce leczenie boreliozy przebiega zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych. Obecnie najskuteczniejszym środkiem w leczeniu boreliozy są antybiotyki, w tym głównie:

  • Betalaktamy: ceftriakson, cefotaksym, aksetyl.
  • Tetracykliny i glicykliny.
  • Makrolidy.
  • Nitroimidazole.

Przy antybiotykoterapii w leczeniu boreliozy warto pamiętać o kilku ważnych zasadach:

  1. Doksycyklina nie może być stosowana u kobiet w ciąży, kobiet karmiących piersią, a także dzieci poniżej 8. roku życia.
  2. Stosowanie makrolidów jest rekomendowanie wyłącznie wówczas, gdy istnieją przeciwwskazania do stosowania innych leków.
  3. Osoby z boreliozą z objawami świadczącymi o zajęciu ośrodkowego układu nerwowego powinny być hospitalizowane.

Borelioza jest chorobą zakaźną, lecz mimo przeprowadzonej i skutecznej antybiotykoterapii nieaktywna postać drobnoustrojów odpowiedzialnych za zakażenie może utrzymywać się jeszcze przez kilka miesięcy. Z tego powodu pacjenci mogą uskarżać się na liczne ogólne objawy boreliozy w tym: ból mięśni, ból stawów, poczucie zmęczenia i zaburzenia funkcji poznawczych.

Lek. med. Anna Kurkowska o tym, czym może grozić ukąszenie kleszcza:

Źródła:

  1. Smoleńska Ż., Matyjasek A., Zdrojewski Z., Borelioza – najnowsze rekomendacje w diagnostyce i leczeniu. Forum Reumatologiczne. 2016; 2: 58-64.
  2. Błaut-Jurkowska J., Jurkowski M., Borelioza – aktualny stan wiedzy. Przegląd Lekarski 2015; 72: 656-661.
  3. Godek A., Nowoczesne metody leczenia boreliozy z koinfekcją. Medycyna Rodzinna 2014; 3: 147-151.

Warto wiedzieć

Niewidoczne pasożyty czekają na żywicieli w trawie, zaroślach i krzewach. Najczęściej atakują na obrzeżach lasów i w parkach.Ochrona przed kleszczami jest niezbędna, ponieważ ich ukąszenie może skutkować poważnymi chorobami, takimi jak borelioza, babeszjoza czy kleszczowe zapalenie mózgu.Sprawdź, jakie są najlepsze sposoby na kleszcze!Zobacz kolejne slajdy, przesuwając zdjęcia w prawo, naciśnij strzałkę lub przycisk NASTĘPNE

Sezon na kleszcze już trwa! Sprawdź, jak skutecznie chronić ...

Wideo

Komentarze 2

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

R
Rafał

U mnie było, najpierw ból w stawach, później doszło strzelanie, kilku roumatologów, wynik roumatoidalny OK, tabletki i zastrzyki przeciwzapalne, podejrzenie łuszczycowego zapalenia stawów wkroczył Metotab, Depomedrol i zastrzyki, coraz większe dawki leków reakcji zero, załamany szukałem pomocy w medycynie naturalnej leki diety (od diety optymalnej która w sumie mi jeszcze bardziej zaszkodziła), po przeczytaniu wielu artykułów to co mi pomogło (nie mówię że każdemu pomoże, jeżeli stawy są już zniszczone ze zmianami i zwyrodnieniami tego już nic nie cofnie) ale chorobę można opanować,a na każdego działa co innego) na mnie akurat zadziałało stosowanie olejków CBD a dokładnie olej CBD 5 % decarbox , koci pazur i maść konopna Themrolka extra kupiłem w sklepie konopnym w Poznaniu Konopna Farmacja podejrzewam że można zamówić z ich strony www.konopiafarmacja.pl także na chwilę obecną ten zestaw spisuje się rewelacyjnie. wcześniej byłem tylko na tabletkach przeciwbólowych a teraz wystarczy mi tylko jedna dziennie

A
Andrzej

na temat boreliozy można usłyszec wiele rpzekonań i mitów. Warto ukatualniać wiedzę kozystająć z pewnych źródeł na temat boreliozy http://doktorsiwik-olsztyn.pl/borelioza-epidemia-naszych-czasow/

Dodaj ogłoszenie