Nabłonki płaskie w moczu - osad moczu, analiza i interpretacja wyników pomiaru ilości nabłonków w moczu

Justyna ŚmigarukZaktualizowano 
Nabłonki płaskie w moczu występują niemal u każdego człowieka. Niepokój powinna wzbudzić sytuacja, w której nabłonki w moczu są oznaczone jako "bardzo liczne"
Nabłonki płaskie w moczu występują niemal u każdego człowieka. Niepokój powinna wzbudzić sytuacja, w której nabłonki w moczu są oznaczone jako "bardzo liczne" 123rf.com
Nabłonki płaskie w moczu mogą występować w niewielkiej ilości. Są one tkankami wyściełającymi cewkę moczową i inne części układu płciowo-moczowego. Wynik powyżej normy może świadczyć o infekcjach i stanach zapalnych, kłębuszkowym zapaleniu nerek, a niekiedy także o wirusowym zapaleniu wątroby. Warto pamiętać, że normy nabłonków płaskich w moczu u kobiet są nieco inne.

Nabłonki płaskie w moczu - czym jest osad moczu?

Nabłonki płaskie w moczu w niewielkiej ilości stanowią zjawisko fizjologiczne. Nabłonek płaski jest tkanką wyścielającą cewkę moczową i inne części układu moczowego. Cały czas ulega złuszczaniu. Złuszczone komórki nabłonka wydalane są z moczem, który zabiera je po drodze z pęcherza moczowego. Naturalnym zjawiskiem są dość liczne nabłonki płaskie w moczu w ciąży (w I trymestrze), a także tuż przed miesiączką. Pomiar ich liczebności wykonuje się podczas rutynowego, profilaktycznego badania moczu, które każdy powinien zrobić co najmniej raz do roku. Ten parametr wchodzi w skład analizy osadu moczu. Oprócz nabłonków na osad moczu składają się także inne obecne w nim ciała stałe - kryształy, leukocyty, erytrocyty, śluz, bakterie. Nabłonki są analizowane pod kątem obecności, liczności, a następnie kształtu. Różne kształty nabłonka mogą pochodzić z różnych części układu moczowego.

Zobacz też:

Główny typ nabłonków w moczu to nabłonki płaskie lub nabłonki wielokątne, które również wyścielają dolne drogi moczowe. Czasem jednak badanie moczu może wykazać obecność innego typu komórek. Nabłonki okrągłe w moczu mogą świadczyć o infekcjach i uszkodzeniu kanalików nerkowych. To właśnie tam naturalnie występują, pełniąc funkcje wydzielnicze i wspomagając transport jonu w nerkach. Obecność nabłonków okrągłych w moczu jest bardziej niepokojąca, niż ujawnienie nabłonków płaskich, choć nie zawsze musi świadczyć o poważnej chorobie nerek. Oprócz tego wyróżnia się nabłonki atypowe.

Analiza osadu moczu może dostarczyć wielu informacji na temat stanu zdrowia pacjenta i poprzedzić diagnozę licznych schorzeń. Istnieją też specjalne wskazania do wykonania takich badań poza kalendarzem badań profilaktycznych.

Nabłonki płaskie w moczu - wskazania do wykonania badania

Nabłonki płaskie w moczu najczęściej wykrywa się podczas badań rutynowych. Wskazaniem do dodatkowego wykonania badania są także:

  • Objawy ogólnoustrojowej infekcji (podwyższona temperatura, osłabienie, zawroty głowy).
  • Objawy zapalenia dróg moczowych (częstomocz, uczucie ciągłego parcia na pęcherz, ból przy oddawaniu moczu).
  • Bóle w okolicach nerek.
  • Diagnostyka nadciśnienia, cukrzycy.
  • Diagnostyka i kontrola postępów leczenia chorób układowych (np. tocznia rumieniowatego).
  • Kontrolnie u osób stale przyjmujących różne leki.

Nabłonki płaskie w moczu - jak poprawnie pobrać mocz?

Nabłonki płaskie w moczu to parametr mało wrażliwy na zafałszowanie. Niemniej warto wiedzieć, jak pobrać próbkę prawidłowo, by pokazała rzeczywiste wyniki. Przede wszystkim, należy pobierać ją do kupionego w aptece, jałowego pojemniczka na mocz, który rozpakowuje się tuż przed pobraniem po dokładnym umyciu rąk.

Do analizy nadaje się próbka pierwszego moczu (oddanego tuż po wstaniu), pobrana ze środkowego strumienia. Najlepiej pobrać mocz pod prysznicem, przedtem podmywając dokładnie okolice intymne czystą wodą. Żeby złapać do pojemnika mocz ze środkowego strumienia, trzeba oddać trochę moczu, wstrzymać go, podstawić pojemniczek, napełnić go moczem do połowy, a następnie zakręcić, odstawić i oddać resztę moczu. Należy bardzo uważać, by w próbce nie znalazła się woda.

Pobrany mocz nie może być długo przechowywany - najlepiej od razu zanieść go do laboratorium, które ma warunki, by przechowywać go poprawnie, zanim zostanie zbadany. Osad moczu to jedna z analiz, które zostaną wykonane. Na wyniki oczekuje się zazwyczaj nie dłużej niż jeden dzień. Jeśli to badanie profilaktyczne, warto od razu wykonać podstawową morfologię krwi obwodowej.

Podstawowe badania profilaktyczne, które mogą uratować Ci życie!

Nabłonki płaskie w moczu - co oznaczają liczne nabłonki płaskie, okrągłe lub atypowe w moczu?

Nabłonki płaskie w moczu występują niemal zawsze. Trudno jest zliczyć ich całkowitą liczbę, dlatego określa się ją jako liczbę w polu widzenia. Prawidłowy wynik nie powinien przekraczać 2 - 5 nabłonków. Liczne nabłonki płaskie w moczu są podstawą do dalszej diagnostyki i podejrzewania chorób. Pośrednimi wartościami są „brak", „nieliczne" oraz „dość liczne" (za takowe uznaje się nabłonki, których liczba przekracza 6 sztuk w polu widzenia mikroskopu).

Liczne nabłonki płaskie w moczu - co oznaczają?

Najczęstszą przyczyną zwiększenia liczby nabłonków płaskich i wielokątnych w moczu są:

  • Stany zapalne cewki moczowej.
  • Stan zapalny pochwy lub waginy.
  • Zapalenie pęcherza moczowego.

Licznym nabłonkom w moczu często towarzyszy też obecność bakterii w moczu (bakteriuria). Stany zapalne dróg moczowych mogą przebiegać bezobjawowo.

Zobacz też:

Liczne nabłonki okrągłe w moczu - co oznaczają?

Z kolei duża ilość nabłonków okrągłych wiąże się zwykle z chorobami nerek, choć mogą też oznaczać infekcje wirusowe:

  • Kłębuszkowe zapalenie nerek.
  • Martwica kanalików nerkowych.
  • Uszkodzenie nerek przez toksyny lub leki.
  • Odra.
  • Cytomegalia.
  • Wirusowe zapalenie wątroby.

Liczne nabłonki okrągłe w próbce moczu są rzadsze, niż nabłonki płaskie, ponieważ budują górne rogi moczowe, skąd trudniej jest komórkom nabłonka przedostać się do moczu.

Nabłonki atypowe w moczu - co oznaczają?

Niepokojącym wynikiem są nabłonki atypowe, o kształcie nieodpowiadającym zdrowym komórkom nabłonka układu moczowego. Taki wynik wymaga szybkiej i dokładnej diagnozy, ponieważ może oznaczać nowotwór pęcherza moczowego. Konieczne jest badanie cytologiczne. Czasem nabłonkom atypowym towarzyszy też krew w moczu.

Nabłonki płaskie w moczu u dzieci i kobiet w ciąży

Nabłonki płaskie występują licznie podczas pierwszych tygodni ciąży. W II oraz III trymestrze oznaczają najczęściej zapalenie dróg moczowych, które wymaga pilnego leczenia. Dość liczny lub liczny nabłonek płaski w moczu jest też częstym wynikiem u dzieci. Zwykle świadczy o zapaleniu cewki moczowej, choć może też wiązać się z nieprawidłowym pobraniem próbki. Dlatego trzeba pamiętać o podmyciu okolic intymnych przed pobraniem moczu do badań, także u dziecka.

Probiotyki – jakie mają właściwości lecznicze?

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3