Migotanie przedsionków: przyczyny, objawy, diagnostyka oraz leczenie

Justyna Śmigaruk
Nieleczone migotanie przedsionków prowadzi do wielu niebezpiecznych powikłań, które mogą zagrażać naszemu życiu i zdrowiu.
Nieleczone migotanie przedsionków prowadzi do wielu niebezpiecznych powikłań, które mogą zagrażać naszemu życiu i zdrowiu. 123rf.com
Udostępnij:
Migotanie przedsionków to najczęściej występująca postać arytmii nadkomorowej serca. Często migotanie przedsionków przebiega całkowicie bezobjawowo. Tymczasem nieleczone migotanie serca wiąże się ze wzrostem ryzyka zakrzepów, zatorów, a nawet niedokrwiennego udaru mózgu. Chorobę leczy się głównie farmakologicznie, ale także chirurgicznie – w zależności od jej postaci i ogólnego stanu pacjenta. Sprawdź, jakie są przyczyny i objawy migotania przedsionków oraz jak zdiagnozować i leczyć tę chorobę.

Czym jest migotanie przedsionków?

Migotanie przedsionków to jeden z rodzajów arytmii serca. Podczas normalnego cyklu pracy serca skurcz komór rozpoczyna pompowanie krwi, która swobodnie napłynęła do narządu będącego w stanie rozkurczu. Następnie rozpoczyna się skurcz komór, z których krew jest rozprowadzania po organizmie. Migotanie przedsionków to zaburzenie nadkomorowe rytmu serca, które charakteryzuje przede wszystkim zdezorganizowany, szybki (350–700/min) rytm aktywacji przedsionków.

Kiedy przedsionki przestają się regularnie, miarowo kurczyć, dochodzi do zalegania wypełniającej je krwi. To z kolei może skutkować zakrzepami i zatorami, które zagrażają życiu pacjenta (przede wszystkim przez zwiększenie ryzyka udaru mózgu). Najczęściej ogniskiem, w którym tworzą się impulsy prowadzące do nieprawidłowej pracy przedsionków, są żyły płucne, okolica zatoki wieńcowej, żyła główna górna. W tych okolicach zaczynają samoistnie powstawać impulsy pobudzające przedsionki do nadprogramowych skurczów, co wprawia je w drżenie i zakłóca ich pracę.

Warto przeczytać również:

Migotanie przedsionków jest bardzo częstym schorzeniem. W krajach rozwiniętych występuje nawet u 2 proc. populacji i stanowi przyczynę aż jednej trzeciej wszystkich hospitalizacji związanych z zaburzeniami rytmu serca.

Schorzenie dotyka głównie osób w starszym wieku, choć może rozwinąć się także u pacjentów w wieku średnim. Migotanie serca znacząco zwiększa ryzyko zgonu (dwukrotnie u mężczyzn, w nieco mniejszym stopniu u kobiet) względem osób z tej samej grupy wiekowej, które nie cierpią na zaburzenia rytmu serca. W praktyce klinicznej wyróżnia się trzy odmienne typy migotania przedsionków:

  1. Napadowe migotanie przedsionków.
  2. Przetrwałe migotanie przedsionków.
  3. Utrwalone migotanie przedsionków.

W przypadku rozpoznanego po raz pierwszy migotania, nigdy nie ma pewności co do tego, jak długo trwa epizod i do której kategorii należy go zaliczyć. Kwestię diagnozy utrudnia fakt, że objawy migotania przedsionków nie zawsze są wyraźne i odczuwalne przez pacjenta. Czasem przy okazji całkiem innych badań stwierdza się tak zwane "nieme migotanie przedsionków".

  • Napadowe migotanie przedsionków

Epizod objawów związanych z arytmią trwa do 7 dni i samoistnie ustępuje. Napadowe migotanie przedsionków może też być nawracające i powtarzać się co pewien czas.

  • Przetrwałe migotanie przedsionków

Epizody trwają dłużej, niż 7 dni i nie ustępują samoistnie, wymagają interwencji kardiologa. W postaci długotrwającej czas występowania objawów przed konsultacją z lekarzem może wynieść nawet około roku.

  • Utrwalone migotanie przedsionków

Taka diagnoza pada w przypadku długo trwającego migotania, które występuje niemal stale. Podjęte zostały już pewne metody leczenia, ale niekoniecznie przyniosły spodziewane rezultaty lub po ich wprowadzeniu migotanie nawróciło w ciągu 24 godzin.
Migotanie może współwystępować z innymi chorobami i często tak właśnie się dzieje. Może też przyjąć postać samoistnego, czyli izolowanego migotania, o podłożu niezwiązanym z innymi chorobami. Istnieje szereg czynników ryzyka i przyczyn, które mogą być odpowiedzialne za wystąpienie tego schorzenia.

Choroby układu sercowo-naczyniowego i ich powikłania w postaci zawałów i wylewów są wiodącą przyczyną zgonów w naszym kraju. Tymczasem o ich profilaktykę można dbać na co dzień za pomocą odpowiednich działań i produktów spożywczych. Sprawdź, co robić, by obniżyć ryzyko rozwoju chorób serca – i w jakim stopniu można zmniejszyć to zagrożenie! Zobacz kolejne slajdy, przesuwając zdjęcia w prawo, naciśnij strzałkę lub przycisk NASTĘPNE.

10 nawyków dla zdrowego serca – sprawdź, jak codziennie chro...

Przyczyny migotania przedsionków i czynniki ryzyka wystąpienia tego schorzenia

Migotanie przedsionków to schorzenie, przy którym niemal nigdy nie udaje się wskazać jednej, konkretnej przyczyny. Objawy choroby mogą się za to pojawić u pacjentów, którzy znajdują się w jednej z grup ryzyka. Im więcej czynników ryzyka dotyczy danego pacjenta, tym większe prawdopodobieństwo rozwinięcia się schorzenia. Aż do 45 proc. przypadków migotania przedsionków ma przyczyny idiopatyczne – oznacza to, że nie da się ustalić powodu, dla którego wystąpiła choroba. Wśród czynników ryzyka wymienia się:

  • wiek (wraz z wiekiem wzrasta ryzyko),
  • wady i choroby serca wpływające na wzrost ciśnienia w przedsionkach (np. wady zastawek trójdzielnej, mitralnej, aortalnej i płucnej, zatorowość płucna, choroby mięśnia sercowego, choroba niedokrwienna serca),
  • wady wrodzone serca (np. ubytki w przegrodzie międzyprzedsionkowej),
  • zapalenie osierdzia,
  • zwłóknienie przedsionków,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • cukrzycę,
  • nadczynność tarczycy,
  • niewydolność nerek,
  • choroby płuc,
  • tryb życia (palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, nadmierne spożywanie kawy, przyjmowanie kokainy i innych stymulantów),
  • przebyte operacje serca.

Na migotanie przedsionków wpływają też predyspozycje genetyczne, choć nie jest to główna przyczyna choroby. Jeśli zdiagnozowano ją u wielu członków rodziny pacjenta, należy zwrócić baczną uwagę na profilaktykę i badania kontrolne.

Zobacz też:

Objawy migotania przedsionków

Migotanie przedsionków może nie powodować żadnych wyczuwalnych objawów. W wielu przypadkach powoduje jednak niepokój pacjenta. Charakterystyczne dla migotania przedsionków objawy to:

  • zmęczenie i osłabienie,
  • częste uczucie duszności,
  • wyraźnie nieregularne bicie serca,
  • kołatania serca (mocne bicie),
  • zawroty głowy,
  • dzwonienie w uszach,
  • omdlenia i zasłabnięcia.

Jeśli migotaniu przedsionków towarzyszy ból w klatce piersiowej, należy szybko skonsultować się z lekarzem. Brak odczuwalnych objawów dotyczy często pacjentów z utrwalonym migotaniem, ponieważ przyzwyczajają się oni do nietypowej pracy serca.
Bardzo często z migotaniem przedsionków mylone jest trzepotanie przedsionków. Ten typ arytmii cechuje szybki, ale uporządkowany rytm pracy przedsionków.

Migotanie przedsionków – możliwe powikłania

Migotanie przedsionków, choć bywa bezobjawowe, nie może pozostawać nieleczone. Prowadzi do wielu groźnych powikłań, które mogą istotnie zagrozić życiu i zdrowiu pacjenta. Do najistotniejszych należą powikłania zakrzepowo-zatorowe. Skrzepy zalegającej w przedsionkach (głównie w uszku lewego przedsionka) krwi odrywają się i płyną naczyniami, a następnie zatykają węższe z nich, prowadząc nawet do udaru niedokrwiennego mózgu i zgonu. Udar może też dotknąć innych narządów wewnętrznych, gdy zatkane zostaną doprowadzające do nich krew naczynia.

W wyniku utrzymującego się migotania przedsionków może też dojść do niewydolności serca, dlatego nie należy ignorować objawów arytmii. Wizyta u kardiologa oraz wykonanie niezbędnych badań diagnostycznych pozwalają wdrożyć leczenie zanim rozwiną się powikłania.

Diagnostyka migotania przedsionków

Migotanie przedsionków zostało po raz pierwszy zarejestrowane na odczycie z EKG. Do dziś to badanie jest wiodącą metodą diagnostyczną w przypadku arytmii. Oprócz elektroencefalografii stosuje się także inne metody rozpoznawania choroby.

  • Migotanie przedsionków – EKG

Na odczycie EKG stwierdza się brak załamków P oraz niemiarowość zupełną. Częstotliwość akcji serca mieści się w przedziale 100-150/min. Lekarz stwierdza też obecność fali f, czyli tak zwanej fali migotania. To proste badanie wystarczy zazwyczaj, by zdiagnozować migotanie przedsionków serca.

  • Migotanie przedsionków – inne badania

W razie wątpliwości co do danej diagnozy lub przed wdrożeniem konkretnych leków kardiolog może zlecić wykonanie EKG metodą Holtera (obserwacja pracy serca przez minimum dobę, nawet do 7 dób), próbę wysiłkową (by stwierdzić ewentualne niedokrwienie mięśnia sercowego) lub echokardiografię (w celu wykrycia skrzepliny w lewym przedsionku). Czasami konieczne okazują się biochemiczne badania krwi, które pozwalają wykryć cukrzycę czy zaburzenia w pracy tarczycy.

Zobacz też:

Leczenie migotania przedsionków: zalecenia, leki, metody przywracania rytmu serca

Migotanie przedsionków jest zazwyczaj poddawane leczeniu farmakologicznemu. Dzięki odpowiednio dobranym lekom, można nie tylko regulować aktywność serca, ale także zapobiegać powstawaniu skrzeplin.

  • Ogólne zalecenia

Przede wszystkim, w każdej postaci migotania przedsionków należy zadbać o wyeliminowanie przyczyn zaostrzenia stanu (papierosy, alkohol, nikotyna). Wskazane jest także wykonanie badań diagnostycznych w kierunku ewentualnych schorzeń wywołujących arytmię (badania tarczycy, poziomu cukru) i wdrożenie leczenia.

  • Leki

Leki antyarytmiczne mają na celu przywrócenie i utrzymanie prawidłowego rytmu serca. Do substancji użytecznych w tym przypadku należą między innymi propafenon czy sotalol. Czasem konieczne jest włączenie beta-blokerów (gdy pojawia się także migotanie komór i trzeba kontrolować rytm ich kurczenia). Wśród doustnych koagulantów (leków przeciwzakrzepowych) szczególnie często stosuje się warfarynę oraz acenokumarol, a także leki nowszej generacji (dabigatran).

  • Metody przywracania rytmu serca

Inwazyjne leczenie migotania przedsionków polega najczęściej na przeprowadzeniu kardiowersji (krótkiego działania na serce impulsem elektrycznym, pod miejscowym znieczuleniem). W niektórych przypadkach wykonuje się także ablację przezskórną, chirurgiczną bądź połączoną z wszczepieniem rozrusznika. Zabieg polega na niszczeniu drogą elektrokoagulacji (wypalania) tkanki serca, w której rodzą się nadprogramowe impulsy.

Eksperci radzą, jak zapobiegać chorobom układu krążenia

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Przez pandemię żyjemy o 2 lata krócej - video flesz

Komentarze 1

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

G
Gość

Start working at home with Google! It’s by-far the best job I’ve had. Last Thursday I got a brand new BMW since getting a check for $6474 this - 4 weeks past.VCdr I began this 8-months ago and immediately was bringing home at least $77 per hour. I work through this link, go? to tech tab for work

detail,,,,,,,_______P­A­Y­B­U­Z­Z­1.C­O­M

Więcej informacji na stronie głównej Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie