Wysoka gorączka, dreszcze i bóle mięśni? To może być babeszjoza. „Malaria północy” zagraża zwierzętom i ludziom. Jak ją rozpoznać?

Marta Siesicka-Osiak
Marta Siesicka-Osiak
Babeszjoza u psa objawia się utratą apetytu, gorączką i osłabieniem. U zdrowego człowieka przebiec może nawet bezobjawowo. Osoba z osłabioną odpornością może jednak przejść ją bardzo ciężko.
Babeszjoza u psa objawia się utratą apetytu, gorączką i osłabieniem. U zdrowego człowieka przebiec może nawet bezobjawowo. Osoba z osłabioną odpornością może jednak przejść ją bardzo ciężko. Chalabala/GettyImages
Udostępnij:
Babeszjoza, nazywana także malarią północy, to jedna z chorób przenoszonych przez kleszcze. Najczęściej kojarzona jest z psami, jednak zainfekowani zostać mogą także ludzie. Część osób może przejść zakażenie bezobjawowo, ale u niektórych może mieć ono bardzo poważne skutki. Sprawdź, jakie są objawy babeszjozy i jak wygląda przebieg leczenia, a także dowiedz się, kto jest najbardziej narażony na powikłania i ciężki przebieg choroby.

Spis treści

Przyczyny występowania babeszjozy

Babeszjoza to infekcja pasożytnicza pierwotniakami z rodzaju Babesia (Babesia divergens, Babesia microti, Babesia duncani). Zwykle przenoszona jest przez ukąszenie kleszcza. Rezerwuar patogenu stanowią zwierzęta: bydło, jelenie, psy i gryzonie. Po przeniknięciu do krwiobiegu mikroskopijne pasożyty atakują czerwone krwinki.

U zwierząt zidentyfikowano wiele różnych gatunków pierwotniaków Babesia, ale tylko część z nich wykryto u ludzi. Babesia microti, która zwykle infekuje myszy białonogie i inne małe ssaki, jest głównym gatunkiem, który został znaleziony u osób chorych w Stanach Zjednoczonych. Wykryto też sporadyczne przypadki spowodowane przez inne gatunki Babesia.

Wektorami patogenu są zazwyczaj kleszcze w stadium młodej nimfy występujące głównie wiosną i latem na obszarach pokrytych lasami, trawą lub zaroślami. Inne, zdecydowanie rzadsze drogi zarażenia babeszjozą, to otrzymanie zanieczyszczonej krwi podczas transfuzji lub przeniesienie pierwotniaka z zakażonej matki na jej dziecko w czasie ciąży lub porodu.

Choć babeszjoza kojarzona jest głównie jako choroba odkleszczowa psów, także ludzie mogą ulec zakażeniu po kontakcie z tym pierwotniakiem. W niektórych rejonach Stanów Zjednoczonych zgłaszanych jest nawet kilkaset przypadków rocznie. W całej Europie, w tym w Polsce, jest ona diagnozowana dość rzadko, ale badania przeprowadzone przez polskich naukowców wykazały, że częstotliwość występowania rodzaju Babesia u kleszczy w Polsce może sięgać nawet 5 proc. ich populacji.

Nasilenie występowania wszystkich chorób odkleszczowych zmieniało się na przestrzeni ostatnich lat. Ma na to wpływ kilka czynników:

  • zmiany klimatyczne wpływające na zasięg występowania kleszczy,
  • rozwój turystyki,
  • zmiana stylu życia na bardziej aktywny,
  • rozwój handlu zwierzętami.

Babeszjoza – objawy choroby

Mimo, że do infekcji dochodzi zazwyczaj po ukąszeniu kleszcza, wiele osób może nie pamiętać tego faktu, ponieważ odpowiedzialne za zakażenie nimfy są bardzo małe – mniej więcej wielkości ziarnka maku. Choroba często przebiega bezobjawowo lub skąpobjawowo – pod postacią łagodnej infekcji.

U niektórych pojawiają się jednak symptomy takie jak:

  • gorączka,
  • dreszcze,
  • zlewne poty,
  • bóle głowy,
  • bóle ciała,
  • utrata apetytu,
  • nudności,
  • zmęczenie.

Ponieważ pasożyty Babesia infekują i niszczą czerwone krwinki, babeszjoza może wywoływać szczególny rodzaj anemii zwany niedokrwistością hemolityczną. Może on prowadzić do rozwoju żółtaczki (zażółcenia skóry) i wystąpienia ciemnego koloru moczu w wyniku niewydolności nerek lub wątroby.

Ciężki przebieg choroby może prowadzić m.in. do obrzęku płuc, a nawet do śmierci. Może pojawić się także:

  • niskie i niestabilne ciśnienie krwi,
  • małopłytkowość,
  • rozsiane krzepnięcie wewnątrznaczyniowe.

Dowiedz się więcej:

Diagnozowanie i leczenie babeszjozy

Jednym sposobem na potwierdzenie wystąpienia babeszjozy jest przeprowadzenie badań laboratoryjnych. Najczęściej wykonuje się je u osób, u których wcześniej stwierdzono inną chorobę odkleszczową, bądź podróżowały do miejsca, w którym występuje ognisko choroby, albo znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka.

Rozpoznanie ustala się na podstawie wyniku badania mikroskopowego rozmazu krwi barwionego metodą Wrighta lub Giemsy, bądź na podstawie amplifikacji materiału genetycznego metodą PCR.

Leczenie babeszjozy często nie jest konieczne. Jeśli jednak choroba ma ciężki przebieg, powinno przebiegać dwutorowo. Polega przede wszystkim na jednoczesnym podawaniu antybiotyków (azytromycyny) i leków przeciwpasożytniczych (atowakwonu). W ciężkich przypadkach konieczna może być hospitalizacja i podanie mocniejszych leków, a nawet transfuzja krwi.

Te osoby są szczególnie narażone na ciężki przebieg babeszjozy i jej powikłania

Czasami przebieg babeszjozy bywa ciężki, a problem ten dotyczy głównie pacjentów z grup podwyższonego ryzyka, czyli osób:

  • z upośledzoną odpornością (chore na nowotwory lub AIDS),
  • z poważnym chorobami nerek lub wątroby,
  • po usunięciu śledziony,
  • w podeszłym wieku,
  • kobiet w ciąży.

Śmiertelność w tej grupie może sięgać nawet 21 proc., podczas gdy u pacjentów o pełnej odporności wynosi 6-9 proc.

Jak zmniejszyć ryzyko zachorowania na choroby odkleszczowe?

Uniknięcie zakażenia pasożytami Babesia wiąże się przede wszystkim z zachowaniem środków ostrożności podczas spacerów w terenach leśnych i porośniętych bujną roślinnością.

Należy:

  1. Zakładać ubrania, które maksymalnie zasłaniają ciało – czapkę, bluzkę z długim rękawem, spodnie z długimi nogawkami i wysokie buty.
  2. Wybierać jasną odzież, na której łatwo zauważyć kleszcze. Ciemne kolory natomiast je przyciągają.
  3. Używać środków ochrony przed insektami, czyli repelentów – zarówno tych na ciało, jak i na odzież.
  4. Sprawdzać po każdym spacerze, czy na ciele (swoim, dziecka lub zwierzęcia) nie znalazły się kleszcze.

Dowiedz się więcej:

Źródła:

Uzupełnij domową apteczkę

miejsce #1

Antar

Materac przeciwodleżynowy zmiennociśnieniowy z pompą

400,00 zł90,00 zł-78%
miejsce #5

GSK

Fenistil Żel 1mg/g 30g

25,54 zł12,93 zł-49%
miejsce #6

GSK

Fenistil Żel 1mg/g 30g

25,54 zł12,93 zł-49%
miejsce #7

GSK

Fenistil Żel 1mg/g 30g

25,54 zł12,93 zł-49%
miejsce #11

Terranova

Terranova Terranova Zinc Complex / Kompleks Cynku (50 Kaps)

47,00 zł30,37 zł-35%
miejsce #12

Terranova

Terranova Terranova Zinc Complex / Kompleks Cynku (50 Kaps)

47,00 zł30,37 zł-35%
miejsce #13

Terranova

Terranova Terranova Zinc Complex / Kompleks Cynku (50 Kaps)

47,00 zł30,37 zł-35%
miejsce #14

Lab. Innothera

Phlebodia 600 Mg 30 Tabl.

39,33 zł26,29 zł-33%
miejsce #15

Lab. Innothera

Phlebodia 600 Mg 30 Tabl.

39,33 zł26,29 zł-33%
miejsce #16

Lab. Innothera

Phlebodia 600 Mg 30 Tabl.

39,33 zł26,29 zł-33%
miejsce #21

Flaem Nuova

FLAEM LightNeb Przenośny inhalator membranowy

413,78 zł354,99 zł-14%
miejsce #22

Flaem Nuova

FLAEM LightNeb Przenośny inhalator membranowy

413,78 zł354,99 zł-14%
miejsce #23

Flaem Nuova

FLAEM LightNeb Przenośny inhalator membranowy

413,78 zł354,99 zł-14%
miejsce #24

Domowa Apteczka

Domowa Apteczka Morwa Biała 72 tabl

16,05 zł13,79 zł-14%
miejsce #25

Aston

Aston Materac przeciwodleżynowy bąbelkowy Protector I

153,25 zł139,32 zł-9%
miejsce #26

Aston

Aston Materac przeciwodleżynowy bąbelkowy Protector I

153,25 zł139,32 zł-9%
Materiały promocyjne partnera

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polska coraz bardziej rowerowa

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Więcej informacji na stronie głównej Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie