Czy latający kleszcz jest groźny? Czym grozi ugryzienie strzyżaka sarniego (jeleniego)? Zobacz, co odstraszy „kleszcza ze skrzydłami”!

Jagoda Bosek
Strzyżak pasożytuje na krwi, dlatego bywa nazywany latającym kleszczem, jednak nie jest spokrewniony z tym pajęczakiem.
Strzyżak pasożytuje na krwi, dlatego bywa nazywany latającym kleszczem, jednak nie jest spokrewniony z tym pajęczakiem. Karl Ander Adami/Getty Images
Udostępnij:
Strzyżak sarni lub jeleni to wyposażony w skrzydła owad, który pasożytuje na ludzkiej krwi i z tego powodu bywa nazywany latającym kleszczem. Podobnie jak on, występuje na terenach leśnych, gdzie żeruje także na zwierzętach. Ugryzienie strzyżaka jest bolesne i pozostawia ślad, który może utrzymywać się miesiącami. Sprawdź, jak rozpoznać „kleszcza ze skrzydłami”, czym grozi ukąszenie przez tego pasożyta i jak go skutecznie odstraszać.

Spis treści

Czy kleszcze latają? Czym jest „kleszcz ze skrzydłami”?

Strzyżak sarni, zwany również strzyżakiem jelenim (Lipoptena cervi), to pasożytniczy owad przypominający kleszcza. Odróżnia go jednak to, że lata – choć gdy już znajdzie ofiarę, odrzuca skrzydła.

Strzyżak bywa mylnie nazywany wpleszczem ze względu na fakt, że należy do tej samej rodziny narzępikowatych, owadów zwanych także wpleszczowatymi, należącej do rzędu muchówek. Alternatywne nazwy tego owada to strzyżak jelenica, łowik lub wsza jelenia.

Strzyżaki występują pospolicie na lasach i na obszarach przyleśnych. Są aktywne głównie latem – od czerwca do września. Należy jednak pamiętać, że można je również spotkać w okresie ciepłej wiosny lub jesieni.

Jak rozpoznać strzyżaka sarniego?

  • Ma ciało koloru brunatnego o długości 5-6 milimetrów,
  • tułów porasta szczecina,
  • z brązowego, spłaszczonego ciała wychodzą 3 pary silnych odnóży,
  • odnóża zakończone są pazurkami czepnymi,
  • chitynowy pancerzyk strzyżaka jest bardzo twardy, dlatego trudno go rozgnieść,
  • skrzydła mają do sześciu milimetrów długości i są przez owada zrzucane, gdy znajdzie sobie żywiciela i mocno wczepi się w jego ciało, by pić krew.

Samice strzyżaka są jajożyworodne, wydając na świat na futrze żywiciela już wyklutą larwę. Owad nie rozmnaża się na ciele człowieka.

Zobacz także:

Latający strzyżak a kleszcz – czym się różni?

Na pierwszy rzut oka są dwie podstawowe różnice pozwalające odróżnić strzyżaka od kleszcza to skrzydła i liczba odnóży. Kleszcz nie jest owadem, lecz pajęczakiem, dlatego ma cztery pary odnóży, a nie trzy. Ponadto kleszcze nie latają, gdyż nie mają skrzydeł i są mniejsze od strzyżaków. Kleszcz pospolity, który jeszcze nie napił się krwi, ma do czterech milimetrów długości, a strzyżak – do sześciu milimetrów.

Czy ugryzienie strzyżaka jest bolesne?

Strzyżaki podobnie jak kleszcze żywią się krwią. Ich ofiarami są przeważnie sarny, jelenie i łosie. Człowiek, wchodząc do lasu, również jest narażony na ugryzienia tych owadów, stając się ofiarą przypadkową.

Sam moment ukąszenia przez strzyżaka nie jest bolesny, więc można go nie zauważyć. Po ugryzieniu może jednak pojawić się na skórze zaczerwienienie i świąd, a także dotkliwa i przewlekła reakcja alergiczna. Na skórze pojawić może się obrzęk w postaci swędzącej grudki. Zmiany mogą utrzymywać się przez kilka tygodni, choć nawet do roku, a także odnawiać się po pewnym czasie.

Polecamy także:

Czy strzyżak sarni jest niebezpieczny?

Strzyżak to przede wszystkim owad bardzo uciążliwy. Może pojawiać się całymi chmarami w okolicach ścieżek spacerów zwierząt, zwłaszcza przy potokach i w miejscach podmokłych. Często obsiadają człowieka i wchodzą pod ubranie, do nosa, ucha, pod powiekę. Strzyżaki ukryte pod ubraniem lub między włosami możemy znaleźć na sobie nawet wiele godzin po leśnym spacerze.

Próba zabicia strzyżaka często kończy się niepowodzeniem, gdyż owad ten jest płaski i bardzo odporny na gniecenia. Na końcach odnóży mają haczyki, dzięki którym łatwo przyczepiają się do skóry i tkanin. Ciężko strzepnąć je z ciała lub ubrania.

Strzyżaki mogą przenosić choroby takie jak borelioza, bartonelloza i anaplazmoza, a także bakterie powodujące inne choroby i zmiany skórne. Specjaliści twierdzą jednak, że nie jest pod tym względem aż tak niebezpieczny jak kleszcz.

Reakcja alergiczna na ugryzienie strzyżaka zazwyczaj nie jest groźna i obejmuje wspomniane już wcześniej zmiany skórne (rumień, długo utrzymujące się czerwone zgrubienie). Należy jednak pamiętać, że zawsze istnieje ryzyko uczulenia i może wtedy dojść do bardzo silnej reakcji alergicznej (na przykład do wystąpienia duszności).

Ugryzienie strzyżaka może być szczególnie niebezpieczne dla małych dzieci i alergików.

W przypadku dostania się strzyżaka pod powiekę należy jak najszybciej przepłukać oko roztworem soli fizjologicznej i obserwować. Jeśli podrażnienie oka będzie się utrzymywać, trzeba bezzwłocznie udać się do okulisty. W przypadku uszkodzenia mechanicznego gałki ocznej może być konieczne zastosowanie kropli i maści na receptę, np. z antybiotykiem, a także z pantenolem ułatwiającym regenerację rogówki. Nigdy nie należy zwlekać z wizytą u specjalisty.

Warto przeczytać:

Jak odstraszyć latające kleszcze?

Niestety, ochrona przed tymi owadami nie jest sprawą łatwą. Podstawą jest odpowiedni ubiór na wyprawę do lasu, osłaniający jak największą powierzchnię ciała. Długie rękawy i ochrona głowy w przypadku spacerów w naturze to konieczny środek ostrożności.

Ubranie nie powinno być luźne, lecz ściśle przylegające do skóry, co niestety i tak nie daje stuprocentowej gwarancji, że strzyżak się pod nie nie przedostanie. Warto wybierać ubiór w jasnych kolorach, ponieważ owady te szukają ofiar ciemno ubarwionych. Można dodatkowo zastosować środki ochronne przed owadami w postaci repelentów (aerozole, opaski), nie dają one jednak gwarancji odstraszenia tych uciążliwych stworzeń.

Przeczytaj również poradnik:

Uzupełnij domową apteczkę

miejsce #1

Vitammy

VITAMMY ZOOM TERMOMETR BEZDOTYKOWY

439,75 zł74,00 zł-83%
miejsce #3

Beurer

Pulsoksymetr Beurer Po 30

375,00 zł93,14 zł-75%
miejsce #4

Twins Tek

911 Apitoxin Żel Na Stawy Z Jadem Pszczelim 100ml

23,53 zł6,99 zł-70%
miejsce #5

Sanity

SANITY Termofor gumowy 2L

22,79 zł8,99 zł-61%
miejsce #6

Berry

Pulsoksymetr BERRY BM1000C

149,99 zł63,95 zł-57%
miejsce #7

Hasco-Lek

Naproxen żel 1.2% 50g

11,95 zł5,19 zł-57%
miejsce #8

ZF Polpharma S.A.

HEEL Viburcol Compositum 12 czopków

46,99 zł19,98 zł-57%
miejsce #9

Little Doctor

Little Doctor Pulsoksymetr napalcowy MD300C23

191,00 zł89,00 zł-53%
miejsce #10

Bocioland

Bocioland Termofor Z Pestek Wiśni 15Cm Serca Kolorowe

19,99 zł9,98 zł-50%
miejsce #11

Medica

Opaska elast PANI TERESA łokieć M 1szt.

21,49 zł11,88 zł-45%
miejsce #12

Albert

Albert Sanity Termofor gumowy w pokrowcu 2 litry

34,99 zł19,75 zł-44%
miejsce #13

SFD

Allnutrition Cannabi Oil 15% Cbd 10Ml

257,70 zł149,66 zł-42%
miejsce #14

Domowa Apteczka

Domowa Apteczka Witamina B Complex 50 tabletek

8,09 zł4,82 zł-40%
miejsce #16

Heel

HEEL Traumeel S maść 50 g

32,89 zł22,78 zł-31%
miejsce #17

Intenson

Intenson Bio Maca korzeń mielony 100g

14,49 zł9,99 zł-31%
miejsce #18

Hartmann

PLASTER OMNIFIX 20CM X 10M ELASTIC

69,65 zł49,68 zł-29%
miejsce #19

Silesian Pharma

Rodzina Zdrowia Nagietek 30 sasz

5,29 zł3,99 zł-25%
miejsce #21

Microlife

Microlife Ciśnieniomierz BP B3 AFIB

231,99 zł183,98 zł-21%
miejsce #23

Flos

Flos Imbir Kłącze 50G

5,39 zł4,29 zł-20%
miejsce #24

Herbarium św. Franciszka

Herbarium Św Franciszka Parazyt Krople Bezalkoholowe Zdrowy I ...

22,50 zł18,00 zł-20%
miejsce #25

Apteo

Apteo Termofor 2l gumowy

15,95 zł12,95 zł-19%
miejsce #27

Cube

TERMOFOR 2 LITRY W POKROWCU KOLOR SZARY

28,80 zł27,00 zł-6%
Materiały promocyjne partnera

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Małpia ospa może być użyta jako broń biologiczna

Wideo

Komentarze

Komentowanie zostało tymczasowo wyłączone.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Przejdź na stronę główną Strona Zdrowia
Dodaj ogłoszenie