Styczeń miesiącem świadomości raka szyjki macicy. 11 proc. Polek nigdy nie robiło cytologii

Rak szyjki macicy pozostaje jednym z najczęściej występujących nowotworów u kobiet. Aktualna wiedza medyczna pozwala na skuteczne zapobieganie tej chorobie poprzez zastosowanie szczepień przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego oraz badań cytologicznych (łącznie z testem HPV). Wczesne wykrycie raka szyjki macicy daje 99,9% szans na wyleczenie. Niestety w Polsce co roku diagnozę słyszy około 2 500 kobiet, a niemal połowa z nich umiera. Tymczasem temu nowotworowi w dużej mierze można zapobiec dzięki odpowiednim działaniom profilaktycznym.

Najważniejsze elementy profilaktyki to:

• szczepienia przeciwko HPV,

• regularne badania przesiewowe,

• zdrowy styl życia.

Główny inspektor sanitarny, dr Paweł Grzesiowski, poinformował pod koniec 2025 roku, że w Polsce przeciwko HPV zaszczepionych jest obecnie zaledwie 16 proc. osób do 18. roku życia. Eksperci uważają, że tak niski wynik to efekt m.in. wieloletniej dezinformacji, mimo że szczepienia skutecznie chronią przed nowotworami.

Z kolei z danych Ministerstwa Zdrowia wynika, że w ubiegłym roku cytologię wykonała co druga Polka. Natomiast aż 11 proc. kobiet w naszym kraju nie zrobiło tego badania nigdy w życiu.

Każda kobieta w wieku 25–64 lat ma prawo do bezpłatnej cytologii wykonywanej co 3 lata, chyba że lekarz zaleci częstsze badania. To szybkie i bezbolesne badanie pozwala wykryć zmiany jeszcze zanim pojawią się objawy, co znacząco zwiększa skuteczność leczenia.

Narodowy Instytut Onkologii przez cały rok zaprasza ubezpieczone kobiety na bezpłatne badania cytologiczne realizowane w ramach Programu Profilaktyki Raka Szyjki Macicy.

Zadbaj o swoje zdrowie – umów się na wizytę u ginekologa (skierowanie nie jest potrzebne) i porozmawiaj o szczepieniu przeciw HPV, które skutecznie chroni przed rakiem szyjki macicy oraz innymi chorobami związanymi z wirusem.

Gwiazdy coraz częściej angażują się w działania na rzecz profilaktyki raka szyjki macicy, uczestnicząc w kampaniach społecznych. W kampanii „Piękna, bo zdrowa” organizowanej przez „Kwiat Kobiecości” – do regularnych badań namawiała Tamara Arciuch, Joanna Koroniewska, Ida Karpińska i Agnieszka Warchulska.

Sandra Kubicka w 2023 roku podzieliła się publicznie własnymi doświadczeniami związanymi z chorobą i jej zapobieganiem:

Wyniki wyszły złe. Robię cytologię co cztery miesiące, dlatego że jestem w grupie wysokiego ryzyka. Dzięki temu złapaliśmy dziada w odpowiednim momencie. Mam stan przednowotworowy szyjki macicy. Od dzisiaj zaczynam leczenie. Badajcie się często, nawet jeśli jesteście młodzi – zaapelowała w swoich mediach społecznościowych.

O swojej historii z nowotworem zdecydowała się opowiedzieć Marzena Sienkiewicz:

Gdy dowiedziałam się, że mam raka szyjki macicy, w pierwszej chwili nie dopuszczałam tej myśli do siebie. Dopiero gdy zadzwoniłam do mamy, po kilku minutach wyłam do słuchawki z rozpaczy. Dotarło do mnie, że jestem chora na raka – wspominała.

Pogodynce TVP udało się jednak pokonać chorobę:

Była szybka operacja i szybki powrót do domu – wyznała Sienkiewicz.

O swoich przejściach z chorobą opowiedziała też w „Dzień dobry TVN" Viola Kołakowska. Aktorka podczas drugiej ciąży dowiedziała się, że jest nosicielką wirusa HPV, a wynik cytologii wskazał u niej na stan przedrakowy:

Najprawdopodobniej hormony ciążowe przyspieszyły rozwój wirusa, którego byłam nosicielką, ale nie miałam zielonego pojęcia o tym, tak jak 60 procent kobiet – wyjaśniła Kołakowska. W jej przypadku także pomogła szybka interwencja medyczna.