Pożar w Szwajcarii a realia w naszym kraju. Gdzie leczy się ciężko oparzonych Polaków?

Centrum Leczenia Oparzeń (CLO) w Siemianowicach Śląskich jest największym szpitalem w Europie zajmującym się pacjentami oparzonymi. Skontakowałam się z placówką, aby dowiedzieć się, iloma miejscami dla pacjentów dysponuje oraz czy istnieje możliwość ich szybkiego zwiększenia w sytuacji kryzysowej.

Jak ujawniła Joanna Ambroziak-Łabuś, kierownik Działu Koordynującego ds. medycznych, szpital dysponuje 72 miejscami. Monitorowanie miejsc, długości pobytów oraz ewentualnych izolacji jest prowadzone w dedykowanym systemie informatycznym, co pozawala uzyskać informację o ilości wolnych miejsc, czy o możliwości zwiększenia tej ilości, w zaledwie kilka minut.

– Gwarancję kompleksowości leczenia oparzeń daje posiadany w CLO Bank Tkanek i Hodowli Komórek, pracownia Hiberbarii tlenowej, Oddział Rehabilitacji oraz oczywiście Poradnie Specjalistyczne. Centrum Leczenia Oparzeń zawsze jest gotowe na zdarzenie masowe ze względu na nadal zbyt częste wybuchy w kopalniach. Pracujemy w warunkach ciągłej gotowości, co oznacza nie tylko możliwość natychmiastowego zwiększenia bazy łóżkowej, ale także gotowość wysoko wyspecjalizowanej kadry medycznej – powiedziała Joanna Ambroziak-Łabuś.

Zdarzenia masowe, takie jak pożary, katastrofy komunikacyjne czy inne sytuacje kryzysowe, stanowią szczególne wyzwanie dla systemu ochrony zdrowia, w tym dla funkcjonowania szpitali. Jakie procedury obowiązują w szpitalu w zakresie przyjęcia pacjentów i prowadzenia segregacji medycznej (TRIAGE) w przypadku wystąpienia takiej sytuacji?

– Pierwszy TRIAGE jest wykonywany zawsze przez służby ratownicze na miejscu zdarzenia, kontakt z lekarzem dyżurnym a następnie z dyrekcją podejmowany jest przez koordynatora akcji ratowniczej oraz Lotnicze Pogotowie Ratunkowe i WPR. Na podstawie pozyskanych informacji o ilości pacjentów oraz ciężkości ich oparzeń prowadzona jest koordynacja przyjęć do szpitala. Następnie na Izbie Przyjęć dokonywany jest ponownie TRIAGE celem ostatecznej kwalifikacji na oddziały lub do pilnego leczenia operacyjnego. W przypadku istnienia potencjalnego ryzyka oparzenia dróg oddechowych jest możliwość natychmiastowego wykonania badania bronchoskopowego – zaznaczyła lek. Karolina Ziółkowska, która jest chirurgiem ogólnym i chirurgiem plastycznym. W placówce pełni funkcję z-cy Dyrektora ds. Medycznych.

Podczas zdarzeń masowych, takich jak pożary, szpital musi zmierzyć się z nagłym napływem pacjentów w ciężkim stanie ogólnym, z rozległymi oparzeniami i obrażeniami wielonarządowymi, często pozbawionych dokumentów i wymagających natychmiastowej interwencji medycznej. Postanowiłam dowiedzieć się, jak w praktyce wygląda kwestia formalności przy przyjęciu poszkodowanych. Czy dokumenty i identyfikacja schodzą wówczas na dalszy plan?

– Jeżeli pacjent jest przytomny, procedury medyczne przebiegają równolegle z procedurami administracyjnymi. Jeżeli pacjent jest nieprzytomny bądź istnieją problemy z możliwością weryfikacji tożsamości, wykonywane są procedury medyczne, a procedury administracyjne przebiegają innym torem, równolegle z wprowadzeniem takiego pacjenta do systemu oraz uruchomieniem czynności ustalających tożsamość pacjenta. Należy jednak zaznaczyć, że priorytetem dla nas jest wykonywanie czynności ratowniczych, a procedury administracyjne przebiegają w tle, nie zaburzając procesu leczenia – powiedziała Joanna Ambroziak-Łabuś, kierownik Działu Koordynującego ds. medycznych.

Lek. Karolina Ziółkowska, z-ca Dyrektora ds. Medycznych dodała, że kluczowy dla pacjenta ciężko oparzonego jest jak najszybszy transport do ośrodka referencyjnego, gdzie m.in. od razu wdrażane są procedury niedostępne na SOR-achi w oddziałach ogólnochirurgicznych. Całe zaplecze medyczne, takie jak dedykowany jedynie pacjentom oparzonym Oddział Intensywnej Terapii, Bank Tkanek , Komora Hiperbaryczna, jedyny w Polsce Oddział Rehabilitacji Oparzeniowej pozwala zapewnić pacjentowi kompleksowość leczenia i wyspecjalizowaną opiekę medyczną. Nasuwa się wniosek, że kluczowe w takich sytuacjach jest, aby trafił on do ośrodka oparzeniowego.

Zachodniopomorskie Centrum Leczenia Ciężkich Oparzeń i Chirurgii Plastycznej jest specjalistycznym ośrodkiem, który oferuje kompleksową opiekę pacjentom z ciężkimi oparzeniami, stosując najnowsze standardy medyczne. Dzięki odpowiedniej strukturze organizacyjnej Centrum może przyjmować osoby w stanie bezpośredniego zagrożenia życia.

W sytuacjach awaryjnych ośrodek jest w stanie jednocześnie przyjąć do 10 ciężko oparzonych pacjentów. Ośrodek współpracuje z Lotniczym Pogotowiem Ratowniczym oraz innymi wyspecjalizowanymi ośrodkami leczenia oparzeń, zapewniając szybki transport oraz całodobową gotowość przyjęcia pacjentów wymagających pilnej interwencji.

Postanowiłam zapytać placówkę o kilka istotnych kwestii dotyczących organizacji transportu i przyjęcia pacjentów z ciężkimi oparzeniami. Interesowało mnie m.in., czy do szpitala trafiają pacjenci tylko z województwa zachodniopomorskiego, czy również z innych regionów Polski, w jaki sposób transportowani są pacjenci wymagający pilnej interwencji, kto podejmuuje decyzje o tym, do którego ośrodka zostanie skierowany dany pacjent.

– Do naszego szpitala trafiają pacjenci z oparzeniami nie tylko z województwa zachodniopomorskiego, ale również z innych regionów, szczególnie z północnej i zachodniej części kraju. Transport odbywa się zarówno zespołami ratownictwa medycznego, jak i w przypadkach ciężkich, wymagających szybkiego transferu, z wykorzystaniem Lotniczego Pogotowia Ratunkowego. O tym, dokąd pacjent zostanie przewieziony, decyduje dyspozytor medyczny we współpracy z koordynatorami systemu PRM, lekarzami zespołów ratownictwa oraz, w razie potrzeby, z lekarzami ośrodków specjalistycznych. Pod uwagę brane są m.in. stopień i rozległość oparzeń, wiek pacjenta, stan ogólny, czas transportu oraz dostępność łóżek w wyspecjalizowanych centrach – ujawnił Łukasz Szyntor, Rzecznik Prasowy SPZZOZ w Gryficach.

Poza ośrodkami w Siemianowicach Śląskich i Gryficach, pacjenci z ciężkimi oparzeniami mogą być kierowani do innych placówek w Polsce, zgodnie z wykazem ośrodków oparzeniowych udostępnionym na stronie internetowej Lotniczego Pogotowia Ratunkowego w zakładce „Oparzenia”. Pomoc taką oferują m.in.

• Oddział Leczenia Oparzeń – Nowa Sól

• Wielospecjalistyczny Szpital Miejski im. J. Strusia – Poznań

• Wschodnie Centrum Leczenia Oparzeń i Chirurgii Rekonstrukcyjnej – Łęczna (przyjmuje również dzieci powyżej 12. miesiąca życia)

• Wojskowy Instytut Medyczny – Warszawa

• Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 5 im. Św. Barbary – Sosnowiec

• Uniwersytecki Szpital Dziecięcy – Kraków, Prokocim

• Regionalne Centrum Leczenia Oparzeń dla Dzieci i Młodzieży – Szczecin Zdroje

• Wielkopolskie Centrum Leczenia Oparzeń – Ostrów Wielkopolski (przyjmuje dzieci)

• Oddział Oparzeniowy Małopolskiego Centrum Oparzeniowo-Plastycznego – Kraków, Rydygiera (od 15. roku życia)